FCAS çöktü, Almanya yeni savaş uçağı programı için GCAP’e yöneliyor

Fransa ile yürütülen yeni nesil savaş uçağı programı FCAS'ta yaşanan tıkanma ve dağılma sürecinin ardından, Almanya için İngiltere öncülüğündeki Tempest projesine katılım seçeneği öne çıkıyor. Berlin’in, uygun koşulların oluşması halinde İngiltere, İtalya ve Japonya ile yürütülen Global Combat Air Programme’a (GCAP) dahil olma ihtimali gündemde.

Farnborough Hava Fuarı’nda konuşan Airbus Savunma ve Uzay Başkanı Michael Schoellhorn, olası katılımın iş paylaşımı ve liderlik dengelerine bağlı olduğunu belirtti. Almanya’nın projede anlamlı bir sanayi payı ve karar alma süreçlerinde etkili bir rol talep ettiği, bu şartların karşılanması halinde GCAP seçeneğinin somutlaşabileceği ifade ediliyor.

Schoellhorn, FCAS sürecindeki tıkanıklığın geride kalmasının Berlin’de rahatlama yarattığını ve mevcut tablonun “yeni bir sayfa açma fırsatı” sunduğunu vurguladı.

FCAS’ın çöküşü Berlin’i yeni arayışa yöneltti

Almanya’nın bu seçeneği değerlendirmesinde, Fransa ile ortak yürütülen Future Combat Air System (FCAS) programının dağılması belirleyici oldu. Airbus ile Dassault arasında iş paylaşımı konusunda yaşanan anlaşmazlıklar, projeyi çıkmaza sürükledi.

Alman Şansölyesi Friedrich Merz’in geçen ay söz konusu anlaşmadan çekilme kararı, Berlin’in alternatif arayışını hızlandırdı. FCAS, 2016’daki Brexit referandumu sonrasında Almanya ve Fransa’nın Avrupa merkezli bir savunma iş birliği oluşturma hedefiyle başlatılmıştı.

Fotoğraf: PA

GCAP ve Eurofighter mirası

GCAP, İngiltere’nin BAE Systems, İtalya’nın Leonardo ve Japonya’nın Mitsubishi ile yürüttüğü altıncı nesil savaş uçağı geliştirme programı olarak öne çıkıyor. Proje, Avrupa’daki savunma sanayi dengelerinde yeni bir bloklaşmaya işaret ediyor.

Schoellhorn, geçmişte Almanya’nın da dahil olduğu Eurofighter konsorsiyumunun devam etmesi halinde, bugün daha bütünleşik bir Avrupa programının ortaya çıkabileceğini dile getirdi. Ancak mevcut durumda GCAP’in ilerleyen bir proje olduğunu ve Japonya’nın da dahil olmasıyla farklı bir aşamaya geçtiğini vurguladı.

Almanya’nın ihtiyaç duyduğu savaş uçağı sayısının 150’ye kadar çıkabileceği belirtiliyor; Berlin’in projeye katılması, programın ölçeğini büyütebilir. Öte yandan Kanada’nın GCAP’e gözlemci statüsüyle dahil edilmesi, programın genişleme potansiyeline işaret etse de Berlin’in daha yüksek düzeyde bir rol talep etmesi bekleniyor.

Sanayi dengesi ve siyasi faktörler belirleyici olacak

İtalya merkezli Leonardo’nun CEO’su Lorenzo Mariani'nin, Almanya’nın programa katılımının sanayi kapasitesi ve finansman açısından katkı sağlayabileceğini belirtirken, iş paylaşımı tartışmalarının süreci yavaşlatabileceği uyarısında bulunduğu aktarılıyor.

Öte yandan Airbus CEO’su Guillaume Faury, Dassault ile yaşanan anlaşmazlığın sürdürülemez hale geldiğini ve FCAS’ın sona ermesinin kaçınılmaz olduğunu ifade etti. Faury, bu sürecin Airbus’ı geçici olarak yalnız bıraktığını kabul ederken, yeni bir iş birliği modelinin oluşturulması gerektiğini vurguladı.

Almanya’nın GCAP’e katılımına ilişkin nihai karar henüz netleşmedi. FCAS’ın dağılması sonrası Berlin, Avrupa ve müttefikleriyle yeni bir savunma sanayi dengesi arıyor.