Rusya, düşük standartlı benzin satışına izin verdi

Ukrayna’nın petrol rafinerilerine yönelik insansız hava aracı saldırıları ve üretim tesislerindeki kesintiler, Rusya’nın iç piyasasındaki akaryakıt arzını baskı altında tutuyor. Moskova yönetimi, bölgesel yakıt sıkıntılarını hafifletmek amacıyla çevre standartları Euro-5’in gerisinde kalan benzin türlerinin yeniden piyasaya sunulmasına karar verdi.

Rus hükümeti, Euro-2, Euro-3 ve Euro-4 sınıfı benzinlerin üretimine, ithalatına ve satışına geçici olarak izin verdi. Rusya Enerji Bakanlığı, düzenlemenin 1 Temmuz 2027’ye kadar yürürlükte kalacağını açıkladı.

''Pompa çalışmıyor!'' Son günlerde Rus benzinliklerindeki pompalarda sık görülen uyarılardan biri.

Bakanlık, kararın iç piyasaya sunulan akaryakıt miktarını artırmayı amaçladığını bildirdi. Düzenlemenin geçici nitelikte olduğu ve Rusya’nın yakıtlara ilişkin uzun vadeli çevre politikasında değişiklik anlamına gelmediği belirtildi.

Kararla birlikte Rus rafinerileri daha düşük çevre sınıfındaki benzinleri yeniden üretebilecek. Rus şirketleri ayrıca bu standartlardaki yakıtları yurt dışından temin ederek iç piyasada satabilecek.

Euro-2, Euro-3 ve Euro-4 benzin nedir?

Euro sınıfları, yakıtların ve bu yakıtları kullanan araçların çevreye bıraktığı kirleticilere ilişkin sınırları ifade ediyor. Sınıflandırmadaki sayı yükseldikçe kükürt ve diğer zararlı maddeler için uygulanan sınırlar sıkılaşıyor.

Euro-2, Euro-3 ve Euro-4 sınıfı benzinler, Rusya’da geçerli temel standart olan Euro-5’e göre daha yüksek miktarda kükürt ve bazı kirletici maddeler içerebiliyor. Bu yakıtların kullanılması, araçların egzozundan çıkan kükürt oksit, karbon monoksit ve diğer zararlı maddelerin artmasına yol açabiliyor.

Gazprom şirketine bağlı benzinliklerden birinde oluşan kuyruktan bir kesit.

Düşük standartlı yakıtlar, yeni nesil araçlardaki egzoz gazı arıtma sistemlerinin ve katalitik dönüştürücülerin çalışma ömrünü de olumsuz etkileyebiliyor. Bu nedenle söz konusu yakıt türlerinin satışına verilen izin, uzun vadeli bir standart değişikliği yerine arz sıkıntısına karşı alınan geçici bir önlem olarak sunuluyor.

Rafineri saldırıları akaryakıt arzını düşürdü

Ukrayna, son aylarda Rusya’nın savaş ekonomisini ve askerî lojistiğini zayıflatmak amacıyla petrol rafinerileri ile enerji altyapısına yönelik insansız hava aracı saldırılarını yoğunlaştırdı. Saldırılar nedeniyle bazı rafinerilerde üretim dururken çok sayıda tesis bakım ve onarım sürecine alındı.

Üretimin tüketimi karşılamakta zorlanması üzerine Rusya’nın bazı bölgelerinde benzin satışına miktar sınırlamaları getirildi. Akaryakıt istasyonlarında uzun araç kuyrukları oluşurken özellikle AI-92 sınıfı benzinin temininde sorunlar yaşandı.

Ukrayna'nın sistematik biçimde akaryakıt tesislerine düzenlediği saldırılar, ciddi arz sorunları yaratıyor.

Rusya, iç piyasadaki arzı desteklemek amacıyla Belarus ve Kazakistan’dan demir yoluyla yakıt tedarikini artırdı. Ülke ayrıca Fas ve Hindistan gibi ülkelerden deniz yoluyla benzin ithal etmeye başladı. Reuters’ın piyasa kaynaklarına dayandırdığı haberine göre Fas’tan yaklaşık 30 bin ton AI-92 benzin Rusya’nın Murmansk Limanı’na gönderildi.

Benzin ve motorin ihracatı sınırlandırıldı

Rus hükümeti, iç piyasadaki fiyatları ve yakıt arzını dengelemek amacıyla benzin ve motorin ihracatına yönelik kısıtlamaları da 31 Ocak 2027’ye kadar uzattı.

Benzin ihracatına yönelik yasak tüm ihracatçıları kapsarken motorin, deniz yakıtı ve gaz yağı ihracatında üretici şirketlere belirli istisnalar tanındı. Hükümetler arası anlaşmalar ile insani yardım kapsamındaki sevkiyatlar da kısıtlamaların dışında tutuldu.

Moskova yönetimi, üretim standartlarının geçici olarak gevşetilmesi, ithalatın artırılması ve ihracatın sınırlandırılması yoluyla iç piyasadaki yakıt açığını kapatmaya çalışıyor. Alınan kararlar, dünyanın önde gelen petrol üreticilerinden biri olan Rusya’nın rafineri kapasitesindeki kesintiler nedeniyle iç talebi karşılamakta yaşadığı güçlüğü ortaya koyuyor.