Ukrayna bir gecede iki MiG-29 savaş uçağı kaybetti

Ukrayna Hava Kuvvetleri, 27 Haziran gecesi yaşanan iki ayrı olayda iki adet MiG-29 savaş uçağını kaybettiğini doğruladı. Kayıplardan biri Rusya’ya ait kamikaze insansız hava aracının havaalanına düzenlediği saldırı sonucu yaşanırken, diğer uçağın Poltava bölgesi üzerinde görev sırasında düştüğü bildirildi.

Ukrayna tarafından yapılan resmi açıklamada, Poltava bölgesinde görev icra eden bir MiG-29 ile temasın kesildiği ve uçağın kaybedildiği belirtildi. Pilotun başarılı şekilde fırlatma koltuğunu kullanarak kurtulduğu, arama kurtarma ekipleriyle irtibat kurduğu ve sağlık kontrolü için hastaneye sevk edildiği ifade edildi. Olayın nedenine ilişkin incelemelerin sürdüğü kaydedildi.

Havaalanına yönelik İHA saldırısı

İlk kaybın, güney Ukrayna’daki bir havaalanına düzenlenen saldırı sonucu meydana geldiği bildirildi. Rus kaynaklarında yayımlanan görüntülerde, bir MiG-29’un görev öncesi hazırlık aşamasındayken pist üzerinde kamikaze insansız hava aracıyla vurulduğu ve tamamen imha edildiği görüldü.

Ukrayna'ya ait MiG-29'un vurulma öncesinden bir kare.

Ukrayna tarafı uçağın kaybını doğrularken, saldırıda herhangi bir personel kaybı yaşanmadığını açıkladı. Bu saldırı, Rusya’nın Ukrayna hava gücüne karşı yürüttüğü İHA temelli harekâtın yeni bir aşamaya geçtiğine işaret ediyor.

Geran-4 tehdidi devam ediyor

Saldırıda kullanıldığı belirtilen Geran-4, Rusya’nın jet motorlu yeni nesil tek yönlü saldırı insansız hava aracı olarak öne çıkıyor. Ukrayna askeri istihbaratı, bu platformun Mayıs 2026 itibarıyla aktif olarak kullanılmaya başlandığını bildiriyor.

Geran-4, daha önce yaygın olarak kullanılan pervaneli Geran-2’ye kıyasla önemli teknik farklılıklar barındırıyor. Yaklaşık 180 km/s hızla seyreden Geran-2’ye karşılık, Geran-4’ün 350 ila 500 km/s hız aralığına ulaşabildiği ifade ediliyor.

Geran-4 yüksek hızıyla dikkat çekiyor.

Platformun 50 kilogramlık standart harp başlığına ek olarak 90 kilograma kadar termobarik mühimmat taşıyabildiği, menzilinin ise yaklaşık 850 kilometre olduğu belirtiliyor. Daha düşük hızlara sahip Geran-2’nin menzilinin 2.500 kilometreye kadar çıkabildiği aktarılıyor.

Ukrayna tarafından ele geçirilen bir Geran-4 örneğinde Birleşik Krallık, ABD, Almanya, Çin, İsviçre, Japonya ve Tayvan menşeli bileşenlerin tespit edildiği açıklandı.

Artan hız ve yeni tehdit profili

Geran-4’ün daha yüksek hıza sahip olması, özellikle yerde konuşlu hava araçlarına yönelik saldırılarda önemli bir avantaj sağlıyor. Ukrayna’nın bugüne kadar binlerce Geran-2 İHA’sını düşüren önleme sistemlerinin büyük ölçüde daha yavaş hedeflere göre optimize edildiği biliniyor.

Ukrayna 1020’nci Uçaksavar Füze Alayı’nın Mayıs 2026’da bir Geran-4’ü düşürdüğü bildirilse de bu tür hedeflere karşı önleme başarısının henüz yaygın ve güvenilir düzeye ulaşmadığı değerlendiriliyor.

Geran-4

Yüksek hızda seyredebilmesi ve hedef tespiti yapabilmesi, Geran-4’ü özellikle kalkış öncesi hazırlık aşamasındaki uçaklar için ciddi bir tehdit haline getiriyor.

MiG-29 filosu üzerindeki baskı

MiG-29, Sovyet döneminde geliştirilen ve NATO kod adı “Fulcrum” olan çift motorlu bir savaş uçağı olarak Ukrayna envanterinin önemli bir parçasını oluşturuyor. Ukrayna, Sovyetler Birliği’nden devraldığı bu filosunu savaş boyunca Slovakya, Polonya ve Bulgaristan’dan alınan takviyelerle destekledi.

Ukrayna

Açık kaynaklara dayalı analizler, 2022’den bu yana Ukrayna’nın 100’den fazla sabit kanatlı hava aracını kaybettiğini ortaya koyuyor. Polonya’nın elindeki kalan MiG-29’ları Ukrayna’ya devretme planı ise, teknoloji transferine ilişkin süreçler nedeniyle henüz hayata geçirilmiş değil.

Kayıpların karşısındaki takviye girişimlerin yanı sıra elde atıl durumda kalmış MiG-29 uçakları için Ukraynalı yetkililer İsveç ile bir görüşme gerçekleştirdi. Bu maksatla  Ukrayna Havacılık Geliştirme Bakan Yardımcısı Oleksandr Kozenko, İsveçli savunma şirketi SAAB’ın Ukrayna bölüm başkanı Thomas Linden liderliğindeki heyetle bir araya geldi.

Poltava üzerindeki kayıp

İkinci MiG-29’un Poltava bölgesinde düşmesiyle ilgili nedenler henüz netlik kazanmış değil. Ukrayna yetkilileri, olayın düşman etkisinden mi yoksa teknik bir arızadan mı kaynaklandığı konusunda açıklama yapmadı.

Pilotun sağ kurtulması, olayın ani bir infilak yerine daha kontrollü bir kayıp senaryosu olabileceğine işaret ediyor. Bu durum, teknik arıza, hava savunma tehdidi veya diğer operasyonel risklerin kombinasyonu ihtimallerini gündeme getiriyor.

Hava gücüne yönelik baskı artıyor

Son gelişmeler, Ukrayna hava gücünün hem yerde hem de havada artan tehditlerle karşı karşıya olduğunu gösteriyor. Rusya’nın hava savunma ve elektronik harp sistemleri nedeniyle havadaki angajmanların zorlaşması, saldırıların giderek daha fazla havaalanları ve yerdeki platformlara yönelmesine neden oluyor.

Geran-2

Geran-2 İHA’larının daha önce yerde konuşlu helikopterleri hedef aldığı bilinirken, yeni nesil Geran-4 ile birlikte bu tehdit seviyesinin daha da arttığı değerlendiriliyor. Yaşanan son iki kayıp, Ukrayna’nın MiG-29 filosu üzerindeki baskının sürdüğünü ve modern savaş ortamında hava gücünün korunmasının giderek daha zor hale geldiğini ortaya koyuyor.