Türkiye'nin HAVA SOJ projesinde yeni aşama

Türkiye'nin hava konuşlu elektronik harp kabiliyetini geliştirmek amacıyla yürütülen HAVA SOJ projesinde test ve kalifikasyon uçuşları devam ediyor. Türk Hava Kuvvetleri için geliştirilen dört özel görev uçağından ikisi, uçuş ve sistem doğrulama faaliyetlerini sürdürüyor. TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu'nun yaptığı açıklamaya göre ilk iki HAVA SOJ uçağının 2027 yılında Türk Hava Kuvvetlerine teslim edilmesi hedefleniyor.

Bombardier Global 6000 iş jeti temel alınarak geliştirilen HAVA SOJ, radar ve haberleşme yayınlarının uzaktan tespit edilmesi, analiz edilmesi ve gerektiğinde elektronik karıştırma uygulanması amacıyla tasarlanıyor. Proje, Savunma Sanayii Başkanlığı koordinasyonunda TUSAŞ ve ASELSAN iş birliğiyle yürütülüyor.

İki HAVA SOJ uçağında kalifikasyon uçuşları devam ediyor

TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, ekim ayı başında yaptığı açıklamada HAVA SOJ projesinde iki uçağın kalifikasyon uçuşlarını sürdürdüğünü belirtti. Demiroğlu, uçaklardan birinde iç modifikasyon ve görev sistemlerinin entegrasyonunun tamamlandığını, diğerinde ise dış modifikasyon çalışmalarının bitirildiğini ifade etti.

Kalifikasyon sürecinde uçakların uçuş özellikleri, görev sistemlerinin platformla uyumu ve farklı alt sistemlerin birlikte çalışması değerlendiriliyor. Elektronik harp görevlerine yönelik geliştirilen özel donanımların güvenilirliğinin doğrulanması da bu faaliyetlerin bir parçasını oluşturuyor.

HAVA SOJ'un test uçuşlarına ilişkin yeni görüntüler de ekim ayı içerisinde kamuoyuna yansıdı. Görüntüler, projenin uçuş testlerinin sürdüğünü ortaya koyarken testlerin tamamlandığına veya uçakların operasyonel göreve başladığına ilişkin bir açıklama yapılmadı.

HAVA SOJ'un elektronik harp kabiliyetleri neler?

HAVA SOJ, düşman hava sahasına girmeden uzun mesafelerden elektronik destek ve elektronik taarruz görevleri gerçekleştirmek üzere geliştiriliyor. Uçağın radar ve haberleşme yayınlarını tespit etmesi, teşhis etmesi, sınıflandırması ve kaynaklarının konumlarını belirlemesi hedefleniyor.

Sistemin elektronik taarruz kabiliyeti kapsamında karşı tarafın radar ve haberleşme sistemlerine elektronik karıştırma uygulanması öngörülüyor. Böylece hava savunma sistemlerinin hedef tespit ve takip faaliyetlerinin zorlaştırılması, dost hava unsurlarının görevlerinin desteklenmesi amaçlanıyor.

HAVA SOJ, elektronik destek ve elektronik taarruz görevlerinin yanı sıra sinyal istihbaratı faaliyetlerinde de kullanılabilecek şekilde tasarlanıyor. Uçağın görev sistemlerine ilişkin karıştırma gücü, etkin menzil ve kapsama alanı gibi ayrıntılı performans verileri ise kamuoyuna açıklanmış değil.

TUSAŞ ve ASELSAN projede birlikte görev alıyor

HAVA SOJ projesinde TUSAŞ, uçakların özel görev platformuna dönüştürülmesi kapsamında yapısal modifikasyon, sistem entegrasyonu, uçuş testleri ve sertifikasyon faaliyetlerini yürütüyor. ASELSAN ise elektronik harp görev sistemlerinin geliştirilmesi ve entegrasyonunda görev alıyor.

Proje kapsamında Bombardier Global 6000 platformlarına antenler, elektronik harp donanımları ve görev sistemleri entegre ediliyor. Bu süreçte uçakların aerodinamik özelliklerinin korunması, elektrik ve soğutma altyapısının görev donanımlarına uyarlanması ve sistemlerin birlikte çalışmasının sağlanması gerekiyor.

Türk Hava Kuvvetlerinin 115'inci kuruluş yıl dönümü dolayısıyla Haziran 2026'da yayımlanan videoda da HAVA SOJ görüntüleri yer almıştı.

Türk Hava Kuvvetlerine dört uçak teslim edilmesi planlanıyor

HAVA SOJ projesi kapsamında Türk Hava Kuvvetlerine toplam dört elektronik harp uçağının teslim edilmesi öngörülüyor. Program, uçakların yanı sıra hangar, filo binası, görev planlama ve eğitim altyapısı ile yer destek sistemlerini de kapsıyor.

Projenin ilk aşamalarında 2026 yılına yönelik teslimat hedefleri açıklanmış olsa da TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu'nun Ekim 2026'daki değerlendirmesiyle ilk iki uçak için 2027 yılı hedefi öne çıktı. Teslimat takvimi, devam eden test ve kalifikasyon faaliyetlerinin sonuçlarına bağlı olarak şekillenecek.

Uçakların hizmete girmesiyle Türk Hava Kuvvetlerinin hava konuşlu elektronik destek ve elektronik taarruz görevlerini özel olarak donatılmış platformlarla yürütmesi amaçlanıyor. HAVA SOJ'un operasyonel kabiliyetlerinin kesin kapsamı ise testlerin tamamlanması ve sistemlerin kabul süreçlerinin ardından netleşecek.