Çin, İki adet yeni 052DM sınıfı muhribi donanmaya teslim etti

Çin, gelişmiş radar ve füze sistemleriyle donatılan yeni nesil 052DM muhriplerini Kuzey Filosuna entegre ederek, Sarı Deniz ve çevresindeki hava savunma kapasitesini stratejik düzeyde güçlendirdi.

Çin'in Dalian Gemi İnşa Sanayi Şirketi, iki yeni Tip 052DM güdümlü füze muhribini Çin Halk Kurtuluş Ordusu Donanması'nın (PLAN) Kuzey Saha Komutanlığı’na 28 Temmuz 2025 tarihinde resmen teslim etti.

Heze (126) ve Zhumadian (127) adlı gemiler, Dalian’daki birinci montaj tesisinde inşa edildi. Heze, 10 Mart 2023’te, Zhumadian ise 28 Ağustos 2023’te denize indirilmişti.

Tip 052D sınıfı: PLAN'ın omurgası haline gelen çok rollü muhripler

Tip 052D muhripleri, Çin Donanması’nın önceki Tip 052C sınıfı üzerinden geliştirildi.

İlk gemi Kunming (172), Mart 2014’te hizmete girdi ve bu sınıftan 2025 ortasına kadar 30’dan fazla gövde üretildi. Standart 052D'ler; hava savunma, denizaltı savunma harbi ve yüzey saldırı kabiliyetlerini tek platformda birleştiren, modüler görev sistemlerine sahip çok rollü savaş gemileridir.

Yapısal olarak, helikopter hangarı gövdenin merkez hattına taşındı, simetrik bot bölmeleri eklendi ve ilk kez evrensel (canister bazlı) dikey füze fırlatma sistemi (VLS) bu sınıfta kullanıldı. Bu sistem; hava savunma, gemisavar, kara saldırı ve denizaltı savar füzeleri tek platformdan ateşlemeye olanak tanıyor.

Tip 052DM varyantı, 052D sınıfının evrimsel devamı niteliğinde olup özellikle radar mimarisi, elektronik harp ve sistem entegrasyonu alanlarında önemli yükseltmeler içeriyor.

• Tam yük deplasmanı: 8.000 ton
• Tahrik sistemi: CODOG (2× QC-280 gaz türbini + 2× dizel motor)
• Maksimum hız: 30 knot
• Menzil: 4.500 deniz mili (15 knot seyir hızıyla)
• Helikopter güvertesi: Z-20F ASW helikopteri için uzatılmış yapı
• Radar sistemi: H/LJQ-364 yerine çift yüzlü X-band AESA Type 368 ile değiştirilmiş. Tip 346B uzun menzilli radar ile entegre çalışıyor (menzil: ~500–600 km)
• Ana top: 130 mm H/PJ-38
• VLS: 64 hücre (ön ve arka bölümde)
• Uyumlu füzeler:
  • HHQ-9B (uzun menzilli hava savunma)
  • YJ-18A (gemisavar seyir füzesi)
  • CJ-10 (kara saldırı füzesi)
  • CY-5 (denizaltı savunma torpidosu)
  • YJ-21 (balistik gemisavar füze konuşlanması muhtemeldir)
• HHQ-9B (uzun menzilli hava savunma)
• YJ-18A (gemisavar seyir füzesi)
• CJ-10 (kara saldırı füzesi)
• CY-5 (denizaltı savunma torpidosu)
• YJ-21 (balistik gemisavar füze konuşlanması muhtemeldir)
• Yakın hava savunma:
  • HQ-10 (24 hücreli kısa menzilli füze sistemi)
  • Type 1130 CIWS (11 namlulu otomatik top)
  • ASW silahları: 2× üçlü 324 mm torpido lançeri, değişken derinlik ve çekili sonar sistemleri
• HQ-10 (24 hücreli kısa menzilli füze sistemi)
• Type 1130 CIWS (11 namlulu otomatik top)
• ASW silahları: 2× üçlü 324 mm torpido lançeri, değişken derinlik ve çekili sonar sistemleri

Tip 052DM'ler, çok bantlı karıştırıcılar ve frekans adaptif jammer’larla donatılmış modüler bir elektronik harp altyapısına sahiptir. İletişim altyapısı;  VLF, HF, UHF, SHF bantlarını kapsayan dağıtık fiber optik ağ ile sağlanır.

JSIDLS (Ortak Hizmet Entegre Veri Bağlantısı Sistemi) sayesinde tüm PLA unsurlarıyla uyumlu, NATO’nun Link 16 sistemine benzer şifreli veri paylaşımı sağlar. Bu sistemler, geminin uçaklar, diğer donanma unsurları ve kara platformlarıyla gerçek zamanlı veri alışverişi yapabilmesine olanak tanır.

Üretim ve operasyonel entegrasyon: PLAN’ın stratejik planlaması

Heze ve Zhumadian adlı 052DM muhriplerinin inşası, Çin’in Dalian Tersanesi’nin birinci montaj tesisinde gerçekleştirildi.

Tersanede, aynı anda beş adet Tip 052DM sınıfı muhribin donatıldığı bildiriliyor. Bu bilgi, Çin'in tersane kapasitelerinde ulaştığı yüksek verimlilik ve ölçekli üretim yeteneğini gözler önüne seriyor. Seri üretim yeteneği, Çin Donanması'nın modern muhrip gücünü hızla artırmasına olanak sağlıyor.

İki yeni gemi, Tip 052D serisinin sırasıyla 28. ve 29. gövdeleridir. Tip 052D sınıfı, 2014’te hizmete giren ilk gemiden bu yana PLAN’ın en çok üretilen savaş gemisi sınıflarından biri haline geldi. Çin için, sadece sayısal üstünlük değil, aynı zamanda operasyonel çeşitlilik ve görev esnekliği de bu sınıfı donanma için vazgeçilmez hale getiriyor.

PLAN, Tip 052D serisinin yeni nesil varyantlarını 2026 ve 2027’ye kadar üretmeye devam etmeyi planlıyor. Dazhou (135), Suzhou (132) ve Lodì (176) gibi diğer dördüncü grup gemilerin bir kısmı hizmete alınırken, bir kısmı deniz testlerine devam ediyor. PLAN’ın üretim hızı şu anda yılda 3 ila 4 yeni muhrip seviyesinde seyrediyor ve bu tempo hem Dalian hem de Jiangnan tersanelerinde sürdürülebilir biçimde uygulanıyor.

Bugün itibarıyla Çin, Tip 052D sınıfında toplam gemi sayısı açısından yalnızca ABD Donanması'nın Arleigh Burke sınıfı destroyerlerinin gerisinde yer alıyor. Stratejik planlama, Çin’in küresel deniz yetkinliklerini artırma, açık deniz koruma konsepti doğrultusunda kuvvet projeksiyonunu genişletme ve bölgesel erişimi güvence altına alma hedefleriyle doğrudan örtüşüyor.

Tip 052D sınıfı muhriplerinin standart birim maliyeti yaklaşık 3.5 milyar yuan seviyesinde belirlenmiş durumdadır. Ancak Tip 052DM gibi gelişmiş radar sistemleri ve yükseltilmiş görev donanımı içeren varyantlar için ayrı bir maliyet tahmini kamuoyuna açıklanmış değildir.

Tip 052DM gemileri, Tip 055 (ağır muhrip) ile Tip 054A (hafif fırkateyn) arasında konumlanan orta katmanlı bir platform olup, Çin’in çok katmanlı deniz gücünde kilit rol üstleniyor.