ABD, ilk kez kamikaze İDA’larla İran’ı hedef aldı

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), 13 Temmuz’da İran’a yönelik düzenlediği saldırılarda ilk kez tek yönlü saldırı amaçlı insansız deniz araçlarını (İDA) kullandığını açıkladı. Operasyonda İran’a ait hava savunma sistemleri, kıyı radarları, füze ve İHA unsurları ile küçük deniz araçlarının hedef alındığı bildirildi.

Söz konusu saldırı, İran’ın 7 Temmuz’da Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilere yönelik faaliyetlerini yeniden başlatmasının ardından ABD’nin gerçekleştirdiği dördüncü saldırı dalgası olarak kayıtlara geçti. Operasyonda savaş uçakları, deniz platformları ve kamikaze hava İHA’larının da kullanıldığı belirtildi.

ABD'nin İDA konsepti sahada

Tek yönlü saldırı İDA’ları, patlayıcı yüklü ve görev sonrası geri dönüşü olmayan insansız su üstü araçları olarak tanımlanıyor. Bu sistemler, düşük maliyetli olmalarına rağmen yüksek değerli hedeflere zarar verme potansiyeli nedeniyle son yıllarda öne çıkıyor.

Maritime Tactical Systems, Inc. (MARTAC) firması tarafından geliştirilen ve Amerika Birleşik Devletleri Savunma Bakanlığı (Pentagon) tarafından test edilen Muskie M18 İDA

ABD Donanması’nın yaklaşık iki yıldır bu kapasiteyi geliştirdiği, özellikle Ukrayna’nın Karadeniz’de Rus donanmasına karşı kullandığı benzer sistemlerin etkisinin bu süreci hızlandırdığı değerlendiriliyor. Pentagon’un farklı üreticilere ait en az altı farklı tasarımı test ettiği, ancak operasyonda hangi sistemlerin kullanıldığına dair detay verilmediği bildirildi.

Hedef: Hürmüz’deki askeri kapasite

CENTCOM, saldırıların amacını İran’ın Hürmüz Boğazı’nda tankerler ve ticari gemilere yönelik tehdit kapasitesini zayıflatmak olarak açıkladı. Boğazın küresel ticaret açısından kritik öneme sahip olduğu vurgulandı. 

LUCAS İHA

ABD’nin daha önce aynı çatışma kapsamında “LUCAS” adı verilen düşük maliyetli kamikaze İHA’larını da devreye aldığı ve bu sistemlerin İran yapımı Şahid-136 modelinden esinlenerek geliştirildiği belirtilmişti.

İran’dan bölgesel saldırılarla karşılık geldi

İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun ABD saldırılarına kısa sürede karşılık verdiği bildirildi. Açıklamalara göre Kuveyt, Bahreyn, Ürdün, Umman ve Katar’daki ABD bağlantılı askeri tesisler hedef alındı. Bahreyn’deki Şeyh İsa Hava Üssü’nde helikopter bakım tesisleri, bir hangar ve bir deniz karakol uçağının bulunduğu alanın vurulduğu iddia edildi. Ancak bu bilgiler bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanmadı.

Yaşanan gelişmeler enerji piyasalarını da etkiledi. Brent petrol fiyatı yüzde 3,92 artarak varil başına 78,99 dolara yükseldi. Hürmüz Boğazı’nın küresel petrol taşımacılığının yaklaşık yüzde 20’sine ev sahipliği yapması, bölgedeki gerilimin ekonomik etkisini artırıyor. ABD tarafı boğazın açık olduğunu savunurken, İran yetkilileri geçişlerin fiilen durdurulduğunu öne sürdü. Gemi takip verilerinin ise ticari trafiğin ciddi şekilde yavaşladığını gösterdiği bildirildi.