İsrailli Elbit Systems ticari gemiyi İHA üssüne dönüştürmeyi planlıyor

İsrailli savunma şirketi Elbit Systems, Hermes 650 Spark sabit kanatlı insansız hava araçlarının denizden konuşlandırılmasını sağlayacak yeni bir konsept üzerinde çalıştığını açıkladı. 13 Temmuz 2026’da paylaşılan bilgilere göre şirket, ticari bir geminin dönüştürülerek çok sayıda İHA’nın konuşlandırılabildiği bir platform haline getirilmesini değerlendiriyor.

Söz konusu konsept, deniz kuvvetlerine radar ufkunun ötesinde kalıcı gözetleme ve hedef tespit kabiliyeti kazandırmayı amaçlıyor. Bu yaklaşımın, dikey iniş-kalkış yapabilen İHA’lara kıyasla daha uzun havada kalış süresi ve daha yüksek faydalı yük kapasitesi sunabileceği belirtiliyor.

Henüz konsept aşamasında bulunan proje için Elbit Systems tarafından herhangi bir müşteri, sözleşme, test takvimi ya da hizmete giriş tarihi açıklanmadı. Planlanan yapı, klasik bir uçak gemisinden ziyade istihbarat, gözetleme, hedef tespiti ve keşif görevleri için yüzer bir hava üssü olarak kurgulanıyor.

Hermes 650 Spark’ın öne çıkan özellikleri

Hermes 650 Spark İHA’sı ilk olarak 2024 yılında tanıtıldı. Yaklaşık 650 kilogram azami kalkış ağırlığına sahip platform, 24 saate kadar havada kalış süresiyle dikkat çekiyor. Sistem, 22 bin feet irtifaya çıkabiliyor ve uydu haberleşmesi sayesinde görüş hattı ötesinde görev yapabiliyor.

İHA’nın toplam faydalı yük kapasitesi 260 kilogram olarak açıklansa da bu değere yakıt da dahil ediliyor. Maksimum dayanıklılık için gerekli yakıt yüklendiğinde görev ekipmanları için yaklaşık 120 kilogramlık kapasite kalıyor. Bu kapasite; elektro-optik ve kızılötesi sensörler, deniz gözetleme radarı, elektronik istihbarat sistemleri ve geniş alan gözetleme çözümleri arasında paylaştırılıyor.

Silahlandırma yerine görev ayrımı öne çıkıyor

Hermes 650 Spark’ın kanat altı istasyonları bulunsa da platform için doğrulanmış bir silah entegrasyonu henüz açıklanmış değil. Bu durum, İHA’nın mevcut aşamada daha çok çoklu sensör taşıyan bir keşif ve gözetleme platformu olarak öne çıktığını gösteriyor.

Elbit Systems’in mevcut portföyünde yer alan SkyStriker dolaşan mühimmatı ise farklı bir görev yaklaşımı sunuyor. Bu sistemin gemiden veya kara platformlarından fırlatılarak hedeflere taarruz gerçekleştirmesi, Hermes 650’nin ise hedef tespiti ve takibini üstlenmesi öngörülüyor.

Deniz operasyonlarında teknik zorluklar

Konseptin en kritik unsurlarından biri, İHA’nın denizde güvenli şekilde iniş ve kalkış yapabilmesi olarak öne çıkıyor. Kara konuşlu operasyonlarda yaklaşık 200 metrelik kalkış mesafesi yeterli olurken, hareketli bir gemiye iniş çok daha karmaşık bir süreç gerektiriyor.

Bu kapsamda, yakalama ağı, frenleme sistemleri veya farklı kurtarma çözümlerinin kullanılıp kullanılmayacağına ilişkin detaylar henüz paylaşılmış değil. Ayrıca dönüştürülecek geminin yakıt depolama, bakım altyapısı, görev kontrol merkezleri ve güvenli mühimmat depolama gibi ek kabiliyetlerle donatılması gerekecek.

Artan tehdit ortamı ihtiyacı şekillendiriyor

Son yıllarda Kızıldeniz ve Karadeniz’de yaşanan gelişmeler, deniz platformlarının daha uzak mesafelerden tehdit tespiti yapma ihtiyacını artırdı. İnsansız hava araçları, seyir füzeleri ve insansız su üstü araçlarının yaygınlaşması, sensörlerin gemi savunma hattının ötesine taşınmasını kritik hale getiriyor.

Bu çerçevede Hermes 650 Spark’ın gemiden 300 kilometre mesafede görev yaparak potansiyel tehditleri erken aşamada tespit edebilmesi, konseptin temel operasyonel değerini oluşturuyor.

Elbit Systems’in geliştirdiği bu yaklaşım, düşük maliyetli bir uçak gemisi alternatifi olarak değil, dağıtık gözetleme ve hedefleme kabiliyeti sunan bir çözüm olarak değerlendiriliyor. Ancak konseptin operasyonel olarak uygulanabilirliğinin kanıtlanması için deniz koşullarında test edilmesi ve kritik teknik detayların netleşmesi gerekiyor.