ABD Donanması’ndan Hürmüz Boğazı uyarısı: Refakat görevi kapasiteyi aşar

İran'a yönelik baskıların bir parçası olan ve Donald Trump tarafından aylardır gündeme getirilen Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilere donanma refakati fikrine en üst düzey yorum geldi.

Trump'ın planına ilişkin değerlendirme yapan ABD Deniz Kuvvetleri'nin böyle bir görevin mevcut imkân ve kabiliyetler açısından ciddi zorluklar barındıracağını açıkladı.

Amerika Birleşik Devletleri Deniz Kuvvetleri'nin en üst düzey operasyonel yetkilisi olan 34. Deniz Operasyonları Başkanı Oramiral Daryl Caudle, Senato Ödenek Komitesi’nde yaptığı değerlendirmede, “çekişmeli bir boğaz hattında eskort hizmeti vermenin Donanma kapasitesini aşacağını” ifade etti.

Bilindiği gibi ABD, Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemileri korumak amacıyla 4 Mayıs 2026 tarihinde askeri refakat operasyonunu resmen başlattı.

Hürmüz Boğazı’nda yüksek riskli deniz trafiği

Stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı, İran ve Basra Körfezi arasındaki kritik enerji ve ticaret geçiş noktası olarak öne çıkıyor. Bölgedeki güvenlik riski nedeniyle çok sayıda ticari geminin geçişten kaçındığı, bunun da deniz trafiğinde ciddi daralmaya yol açtığı belirtiliyor.

Amerika Birleşik Devletleri Deniz Kuvvetleri'nin 34. Deniz Operasyonları Başkanı Daryl Caudle

ABD’nin son dönemde İran limanlarına yönelik deniz trafiğini kısıtlayan uygulamaları sürerken, boğazın kendisinden geçiş tamamen kapatılmış değil. Ancak İran veya desteklediği unsurlardan gelebilecek saldırı tehdidi, ticari taşımacılığı fiilen baskı altında tutuyor.

Eskort operasyonu “çok zorlayıcı” olarak değerlendirildi

Caudle, olası bir eskort görevine ilişkin teknik değerlendirmelerde de bulundu. Dar ve riskli bir deniz koridorunda mayın temizleme ve gemi koruma faaliyetlerinin aynı anda yürütülmesinin büyük bir operasyonel yük oluşturacağını vurguladı.

Mevcut koşullarda böyle bir görevin geniş ölçekli şekilde icra edilmesinin mümkün olmadığını belirten Caudle, ancak bölgenin daha istikrarlı ve ateşkesin kabul gördüğü bir güvenlik ortamına ulaşması halinde bu tür operasyonların değerlendirilebileceğini ifade etti.

CENTCOM verileri ve mevcut deniz operasyonları

Birleşik Devletler Merkez komutanlığı verilerine göre, ABD güçlerinin bölgedeki deniz güvenliği faaliyetleri kapsamında çok sayıda ticari geminin yönlendirilmesi ve bazı unsurların etkisiz hale getirilmesi gibi operasyonlar yürütüldüğü bildiriliyor.

ABD'nin öncelikli amacı, İran'ın bölgedeki gemi trafiğine yönelik saldırılarını engellemek ve küresel petrol arzındaki büyük kesintiyi gidermektir

Donanma yetkilileri, mevcut uygulanan deniz baskısı stratejisinin İran ile yürütülen diplomatik süreçleri de etkilediğini ve bu operasyonların giderek daha verimli hale geldiğini savunuyor.

Washington yönetimi ile Tahran arasında yürütülen görüşmeler sürerken, ABD tarafı hem diplomatik temasların hem de askeri caydırıcılık faaliyetlerinin eş zamanlı yürütüldüğünü belirtiyor. Ancak bölgedeki yüksek risk seviyesi, ticari gemi eskortu gibi doğrudan koruma görevlerinin kısa vadede uygulanabilirliğini sınırlıyor.