TUSAŞ, üretim kapasitesini artırarak ihracata odaklanıyor

Türk Havacılık ve Uzay Sanayii Anonim Şirketi (TUSAŞ) Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, Oxu.Az’a verdiği röportajda şirketin üretim kapasitesi, ihracat anlaşmaları ve uluslararası iş birliklerini detaylandırdı. Demiroğlu, TUSAŞ’ın yerli ve milli platform geliştirme süreçlerini, savunma ve sivil havacılık projelerini ve önümüzdeki 10 yıl için hedeflerini açıkladı.

“Bugün 5. nesil savaş uçağı KAAN ve özgün platformlar geliştiriyoruz”

TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, 1973’te Türk Hava Kuvvetleri’nin F-16 ihtiyacını karşılamak olduğunu hatırlattı.

Demiroğlu, 2004 yılında alt yüklenicilikten ana yükleniciliğe geçişle özgün projelerin temelinin atıldığını belirterek, “Bugün 5. nesil savaş uçağı KAAN, Jet Eğitim Uçağı HÜRJET, Yeni Nesil Eğitim Uçağı HÜRKUŞ, Genel Maksat Helikopteri T625 GÖKBEY, Hafif Sınıf Taarruz Helikopteri T129 ATAK ve İHA’lar ANKA, AKSUNGUR ile ANKA-3’ün tümü özgün platformlarımızdır” dedi.

“Boeing, Airbus ve Sikorsky’e parçalar üretiyoruz”

Demiroğlu, TUSAŞ’ın sadece savunma değil sivil havacılıkta da faaliyet yürüttüğünü vurguladı. “Boeing, Airbus ve Sikorsky gibi küresel üreticilere, 2025 yılında 10 milyonu aşkın parça ürettik ve yaklaşık 540 milyon dolarlık gelir elde ettik” dedi.

Üretilen parçaların bazıları tek elden TUSAŞ tarafından üstleniliyor ve şirket, yüksek teknoloji kapasiteli 400’ü aşkın üretim tezgahına sahiptir.

“16 farklı ülke ile 23 ihracat anlaşmamız bulunuyor”

Röportajda Demiroğlu, TUSAŞ’ın ihracat ağına ilişkin ayrıntılar verdi. Buna göre şirket, toplam 16 farklı ülke ile 23 adet ihracat anlaşması yapmış durumda. Endonezya ile yapılan 48 KAAN savaş uçağı satışı kamuoyuna açıklanan en yüksek profilli örnek olurken, bu platformun ihracatının Türkiye savunma sanayii tarihinde önemli bir adım olduğu ifade edildi.

Ayrıca Demiroğlu, HÜRJET eğitim uçağı için İspanya ile yapılan 30 uçaklık satış anlaşmasının da dış satım portföyünde yer aldığını aktardı; bu tür anlaşmaların hem ürün çeşitliliğini hem de TUSAŞ’ın yurtdışı pazarlara erişimini genişlettiğini belirtti. Üstelik bazı görüşmelerde Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) gibi yeni pazarlarla HÜRKUŞ ve diğer platformlara yönelik değerlendirmeler yapıldığını da kaydetti.

Demiroğlu ayrıca, Azerbaycan ile sürdürülen iş birliklerinin hem üretim hem de ihracat potansiyelini artırdığına işaret etti. Demiroğlu, HÜRKUŞ’un bazı yapısal parçaları Azerbaycan’daki STP firmasında üretilirken, Su-25 modernizasyon sürecinde aktarılması planlanan paket çalışmalarının sürdüğünü söyledi. Sözlerinin devamında; ''Mevcut ihracatlarına ek olarak HÜRKUŞ'un Azerbaycan'a ihracatı için sözleşme görüşmelerinde son aşamaya geldiğimizi söyleyebilirim'' dedi.

“Çalışanlarımızın yaklaşık yüzde 40’ı 30 yaşın altı”

Röportajda Demiroğlu, insan kaynağı stratejisine de değindi. TUSAŞ’ın toplam 16 bini aşkın çalışanının yaklaşık %40’ının 30 yaşın altında genç mühendis ve teknisyenlerden oluştuğunu belirterek, şirketin genç yetenekleri sistematik şekilde yetiştirdiğini söyledi.

Mezuniyet öncesi staj ve tez projelerine ek olarak Mezun Mühendislik Geliştirme Programı ile yaklaşık 2.500 mezun mühendisin eğitimden geçtiğini aktardı. Ayrıca Lift Up Programı aracılığıyla öğrencilerin bitirme projeleri, yüksek lisans ve doktora tez çalışmaları şirket içinde yürütüldüğünün altını çizdi.

2025 yılında 88 üniversiteden 1.186 öğrencinin kabul edildiğini ve 363 farklı projede yer aldığı, ayrıca 10 doktora öğrencisine araştırma imkânı sağlandığını belirtti. Demiroğlu, bu sayıların önümüzdeki yıllarda artırılmasının hedeflendiğini de kaydetti.

“TEKNOFEST kuşağında gençlere yönelik projeler yürütüyoruz”

Demiroğlu, gençlere yönelik faaliyetlere TEKNOFEST’in de dahil olduğunu belirtti. “16 bini aşkın çalışanımızın genç nüfusu, TEKNOFEST gibi etkinliklerde aktif proje ve saha katılımı ile destekleniyor.

Öğrenciler, staj ve tezlerini şirket içi projelerde gerçekleştiriyor ve uçak tasarımı, İHA sistemleri gibi gerçek mühendislik alanlarında deneyim kazanıyor” dedi. Demiroğlu, TEKNOFEST kuşağı kapsamında yürütülen mühendislik projelerinin TUSAŞ’ın teknolojik kapasitesine katkı sağladığını belirtti.

“Önümüzdeki 10 yılda 1.500 platform teslim etmeyi hedefliyoruz”

Demiroğlu, TUSAŞ’ın uzun vadeli stratejik hedeflerini de paylaştı. Buna göre şirket, önümüzdeki on yıl içinde yaklaşık 1.500 adet hava platformu teslim etmeyi amaçlıyor. İlgili platformların arasında savaş uçakları, eğitim uçakları ve taarruz/çok rollü uçaklar bulunacak şekilde geniş bir ürün yelpazesi yer alıyor. Ayrıca TUSAŞ, 50 milyar dolarlık bir sipariş hacmi (backlog) oluşturmayı hedeflediğini ve bu hedefin, şirketin küresel savunma sanayii pazarındaki etkinliğini artıracağı beklendiğini söyledi.