Savunma sanayiinde sanayileşme ve ekosistem ölçeklemede dönüşüm sürecek

Antalya’da düzenlenen 5. Savunma ve Havacılık Sanayiinde Küresel Stratejiler Konferansı, savunma sanayiinde sanayileşme ve ekosistem ölçekleme yaklaşımının ele alındığı oturumlara sahne oldu. Konferansta konuşan Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün, 2025 yılında sanayileşmenin yalnızca üretim değil, bütüncül bir ekosistem yönetimi anlayışıyla ele alındığını vurguladı.

Sanayileşmede hedef: Güçlü ve rekabetçi ekosistem

Savunma Sanayii Başkanlığı’nın görev tanımının yalnızca tedarik süreçlerini yürütmekle sınırlı olmadığını belirten Görgün, stratejik yönlendirme, kapasite geliştirme ve teknoloji transferi boyutlarıyla tedarik zincirinin tamamında sürdürülebilir bir yapı inşa etmeyi hedeflediklerini ifade etti.

Bu doğrultuda sanayileşme faaliyetlerinde temel hedefin; özgün tasarım ve geliştirme kabiliyetine sahip, uluslararası rekabete açık ve küresel tedarik zincirlerine entegre olabilecek nitelikli bir yan sanayi yapısını güçlendirmek olduğu kaydedildi.

Yan sanayi ve KOBİ’lere asgari iş payı modeli

Projeler kapsamında ana yüklenicilere, sözleşme bedelinin en az yüzde 21’inin yan sanayi ve KOBİ’lere nitelikli ve katma değerli iş olarak verilmesi şartı getirildiği belirtildi. Bu işlerin tasarım, üretim, entegrasyon, test ve sertifikasyon süreçlerinde doğrudan desteklenmesinin, ekosistem ölçeklemenin ayrılmaz bir parçası olduğu vurgulandı.

Kalite ve sürekliliği güvence altına almak amacıyla yan sanayiye verilecek işlerin en az yüzde 70’inin EYDEP sertifikalı firmalar tarafından gerçekleştirilmesini esas alan modelin kararlılıkla sürdürüldüğü ifade edildi.

Savunma sanayiinde ulaşılan ölçek

Savunma sanayiinin ulaştığı kapasiteye ilişkin verileri paylaşan Görgün, bugün itibarıyla 4 binden fazla firma, 1.400’ü aşkın proje portföyü, 100 bini aşan doğrudan istihdam, 20 milyar doların üzerinde ciro ve 10 milyar doların üzerinde ihracat ölçeğine ulaşıldığını aktardı.

YETEN ile tedarik zincirinde görünürlük arttı

Sanayileşme dönüşümünü yönetmek amacıyla üç ana araç setinin güçlendirildiği belirtildi. Bu kapsamda Tedarik ve Yetkinlik Envanteri (YETEN), yapay zekâ destekli analizlerle sektör yeteneklerini yorumlayan stratejik bir karar destek platformu haline getirildi.

YETEN bünyesinde 9 binden fazla ürün ve 4 binden fazla firmanın envantere alındığı, böylece tedarik zincirinde görünürlük ve doğru eşleştirme kabiliyetinin önemli ölçüde güçlendiği kaydedildi.

EYDEP ile yetkinlik ve standardizasyon yükseldi

Endüstriyel Yetkinlik Değerlendirme ve Destekleme Programı (EYDEP) kapsamında bugüne kadar 1.600’den fazla firmanın değerlendirildiği, 400’ün üzerinde firmaya hibe ve mentorluk sağlandığı, 85 firmanın ise fuar, stand ve alan destekleriyle dış pazarlara erişim imkânı kazandığı belirtildi.

Bu çalışmalarla sanayileşmede ölçek büyürken, yetkinlik çıtasını yukarı taşıyan kalıcı bir standardizasyon mekanizmasının oluşturulduğu ifade edildi.

Finansmana erişim ve üretim ölçekleme destekleri

Sektörün finansmana erişimini kolaylaştırmak amacıyla kredi ve leasing modelleri kapsamında 900’ün üzerinde başvuru üzerinden 5,7 milyar TL’lik finansman büyüklüğüne ulaşıldığı açıklandı.

Ayrıca Savunma Sanayii Yatırım ve Geliştirme Faaliyetlerini Destekleme Programı kapsamında sağlanan 25 milyon dolarlık kredi desteği ile üretim kabiliyeti ve finansal sürdürülebilirliğin eş zamanlı olarak desteklendiği vurgulandı.

Offset ve çalıştaylarla dönüşüm destekleniyor

Sanayi Katılımı ve Offset uygulamalarıyla yan sanayi ve KOBİ’lerin iş paylarının artırılmaya devam edildiğini belirten Görgün, teknoloji ve ürün kazanımının süreçlere entegre edilmesinin öncelikler arasında yer aldığını söyledi.

Düzenlenen çalıştaylarla sahadan gelen taleplerin analiz edildiği; KOBİ’lerin, yan sanayinin, üniversitelerin ve teknoloji geliştirme merkezlerinin dönüşüme daha güçlü şekilde entegre edilmesine yönelik çağrı ve programların sürdürüldüğü ifade edildi.

Konuşmasında sanayileşme dönüşümünün özet hedefini paylaşan Görgün, “Ekosistemi büyütürken kaliteyi standardize etmek, tedarik zincirini dayanıklı kılmak ve finansmanla üretim hızını artırmak” yaklaşımını benimsediklerini söyledi.