Tayland ve Kamboçya, Malezya’da sınır ateşkesi görüşüyor

Güneydoğu Asya'nın iki komşu ülkesi Tayland ve Kamboçya, kanlı sınır çatışmalarının ardından ilan edilen kırılgan ateşkesi korumak ve yeni gerilimleri önlemek amacıyla diplomatik görüşmelere başladı.

Ateşkese rağmen artan karşılıklı suçlamalar ve insansız hava aracı gerilimleri, taraflar arasındaki güvensizliği derinleştiriyor. Yine de tarafların Malezya’da bir araya gelerek görüşmeye başlaması, bölgedeki barış umutlarını canlı tutuyor. Pazartesi günü başlayan toplantılar, Perşembe günü savunma bakanları düzeyinde yapılacak üst düzey buluşmaya zemin hazırlıyor.

Süreci, ASEAN, Çin, ABD ve Malezya temsilcileri gözlemliyor.

Çatışmalar can kaybı ve göç dalgası yarattı

Geçtiğimiz ay başlayan ve son on yılın en şiddetli sınır çatışmaları olarak kayda geçen olaylarda, en az 43 kişi hayatını kaybetti, 300 binden fazla sivil yerinden edildi. Çatışmalar piyade birlikleri, ağır silahlar, hava saldırıları ve roket atışlarını kapsadı.

ABD Başkanı Donald Trump’ın iki ülkeye yaptığı ekonomik baskı sonucu 28 Temmuz günü ateşkes sağlandı. Trump, ABD ile ticaret anlaşmalarının çatışmaların tamamen durmasına bağlı olduğunu açıkça belirtmişti. Taraflar, ateşkesin ardından da birbirlerini ihlallerle suçlamayı sürdürüyor.

Tayland Kraliyet Ordusu (RTA), sınırdaki askeri mevzilerin gözetlenmesi şüphesiyle ülke genelinde insansız hava aracı (İHA) uçuşlarını geçici olarak yasakladı ve askerlerin İHA karşıtı sistemler kullanmasına izin verdi.

Sınır hattında teyakkuz var

Kamboçya Savunma Bakanlığı, Tayland ordusunun Surin eyaletinde kalan sivillere gece yarısına kadar tahliye emri verdiği iddialarının ardından, Tayland’ın sınır boyunca olası bir saldırı hazırlığında olduğu yönünde uyarıda bulundu.

Tayland ordu sözcüsü ise bu iddiaları yalanlayarak, ateşkese bağlı kalacaklarını ancak teyakkuzda olacaklarını belirtti. Aynı gece, Surin Eyaleti'nde bir İHA düştü. İlk raporlar Kamboçya'nın sınırı ihlal ettiği yönündeydi; ancak daha sonra RTA, bunun aslında Jouav CW-15 tipi İHA olduğunu duyurdu.

Ateşkes görüşmelerinin olacağı 4 Ağustos günü Tayland kaynakları, sınır bölgesindeki Kamboçyalı asker cesetlerinin toplanmadığını, bu durumun kötü koku ve sağlık risklerine yol açtığını iddia etti. Taylandlı yetkililer, Kamboçya'yı “kendi askerlerinin naaşlarına saygısızlık etmekle” suçladı.

Aynı gün saat 11:00’de Kamboçya Savunma Bakanlığı, Tayland askerlerinin ağır makineli tüfeklerle Kamboçya sınırındaki An Ses bölgesine girip dikenli tel döşediğini iddia etti.

Bakanlık, bu hareketi “egemenliğe yönelik ihlal” olarak tanımlayarak, RTA’nın eylemlerini derhal durdurmasını ve Kamboçya'nın toprak bütünlüğüne saygı göstermesini talep etti.

Esir alınan Kamboçya askerleri, krizin nedenlerinden biri oldu

Phnom Penh yönetimi, Tayland tarafından alıkonulan 18 Kamboçyalı askerin serbest bırakılmasını talep ediyor. Ancak Bangkok, bu askerlerin ancak silahlı çatışmalar tamamen sonlandığında iade edileceğini belirtiyor. Geçtiğimiz Cuma, iki yaralı Kamboçyalı asker, Surin-Oddar Meanchey sınır kapısından teslim edilmişti.

Malezya’daki toplantılarda, ASEAN’a bağlı bir sınır izleme misyonunun kurulması ve ateşkes ihlallerinin belgelenmesi konusunda taraflar arasında mutabakat arayışı sürüyor. Diplomatik gözlemciler, bu misyonun bölgedeki barışın tesisi için kritik olduğunu belirtiyor.