Çin'in deniz operasyonu Tayvan'ı alarma geçirdi

Tayvan Sahil Güvenliği, Çin'in ada doğusundaki sularda başlattığı operasyonun ardından gerekli gemilerin bölgeye sevk edildiğini ve gelişmelere "uygun şekilde karşılık verileceğini" açıkladı. Taipei yönetimi, söz konusu faaliyetin uluslararası hukuku ihlal ettiğini savundu.

Açıklama, Çin devlet medyasının Cumartesi günü duyurduğu "deniz kolluk operasyonunun" ardından geldi. Pekin yönetimi, operasyonun Japonya ve Filipinler arasında söz konusu sularda deniz sınırlarının belirlenmesine yönelik görüşmelere yanıt niteliği taşıdığını bildirdi.

Pekin yönetiminin askeri bir çatışmaya girmeden (gri bölge taktikleriyle) Tayvan üzerindeki egemenlik iddialarını deniz hukuku ve kolluk kuvvetleri üzerinden fiiliyata dökme stratejisidir.

Çin, Tayvan'ı kendi toprağının bir parçası olarak görürken, Japonya ile Filipinler arasındaki görüşmeleri "yasa dışı" olarak nitelendirdi ve bölgedeki sular üzerinde münhasır hak iddiasını yineledi.

Tayvan Sahil Güvenliği tarafından yapılan açıklamada, Çin'e ait gemilerin faaliyetlerinin süreç boyunca takip edildiği belirtilerek gerekli deniz unsurlarının görevlendirildiği ifade edildi.

Çin gemileri takip altında

Tayvan, Çin'e ait dört resmi geminin Şiamın Limanı'ndan ayrıldığını ve adanın güneybatısındaki Tayvan'a ait kısıtlı suların dışında seyir gerçekleştirdiğini tespit ettiğini açıkladı. Bunun üzerine Tayvan Sahil Güvenliği, gözetleme faaliyetlerine destek vermek amacıyla beşten fazla gemiyi bölgeye sevk etti.

Tayvanlı deniz askerleri bir korvetin üzerinde nöbet tutuyor.

Açıklamada, Çin gemilerinin Pazar günü "ilgili sulara" ulaşmasının beklendiği belirtilirken, "Çin'in Tayvan'ın doğusundaki sularda herhangi bir egemenlik hakkına sahip olmadığı" vurgulandı. Geçen ay Tokyo ve Manila yönetimleri, aralarındaki ekonomik bölge ve kıta sahanlığı sınırlarının belirlenmesine yönelik resmi görüşmelere başlayacaklarını açıklamıştı. Bu karar Pekin'in tepkisini çekmişti.

Pekin operasyonu sınır görüşmelerine bağladı

Çin'in resmi haber ajansı Xinhua'nın haberine göre, Pekin yönetimi Cumartesi günü Fujian ve Guangdong eyaletlerinden deniz polis unsurlarını görevlendirerek Tayvan Adası'nın doğusundaki sularda özel bir deniz trafik kolluk operasyonu başlattı. Haberde operasyonun süresi, devam edip etmediği veya bölgeye kaç gemi sevk edildiği konusunda ayrıntı paylaşılmadı.

Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC), Tayvan’ı kendi topraklarının ayrılmaz bir parçası ve er ya da geç ana karaya katılması gereken bir "asi eyalet" olarak görmektedir.

Xinhua, operasyonun Japonya ve Filipinler'in Tayvan yakınlarında deniz sınırlarının belirlenmesine yönelik müzakerelere başlayacaklarını tek taraflı olarak duyurmalarına karşı alınmış "gerekli bir tedbir" olduğunu belirtti.

Tayvan ise Çarşamba günü yaptığı açıklamada, Japonya ve Filipinler arasındaki görüşmelerde kendisine de danışılması gerektiğini ifade etmişti.

Bölgesel gerilim büyüyor

Çin'in deniz yetki alanı iddiaları nedeniyle Filipinler ve Japonya son yıllarda savunma ve güvenlik alanlarında daha yakın iş birliği geliştirdi. Japonya ile Çin arasında Doğu Çin Denizi'nde hem egemenlik hem de ekonomik çıkarlar kaynaklı anlaşmazlıklar sürerken, iki ülkenin sahil güvenlik unsurları bölgede düzenli olarak gergin karşılaşmalar yaşıyor.

Pekin yönetimi aynı zamanda Güney Çin Denizi'nde donanma ve sahil güvenlik gemilerini kullanarak Filipinler'in stratejik öneme sahip resif ve adalara erişimini engellemeye çalışıyor. Bu durum son yıllarda taraflar arasında çok sayıda deniz krizine yol açtı.

Çin ve Filipinler arasında, tıpkı Tayvan'da olduğu gibi resif krizi de devam ediyor.

Tayvan Sahil Güvenliği, Cumartesi günü yaptığı ayrı bir açıklamada, Çin'e ait bir araştırma gemisinin Güney Çin Denizi'nin kuzey kesiminde bulunan Pratas Adası çevresindeki sularda bir Çin sahil güvenlik gemisine eşlik ettiğini duyurdu.

Tayvanlı yetkililer, bunun "Çin sahil güvenlik ve araştırma gemilerinin Tayvan'a karşı koordineli şekilde hareket ederek provokasyon gerçekleştirdiğinin gözlemlendiği ilk olay" olduğunu bildirdi.

Pratas Adası fiilen Tayvan'ın kontrolünde bulunurken, Pekin yönetimi ada üzerinde hak iddia etmeyi sürdürüyor. Ada, Çin'in büyük bölümünde hak iddia ettiği stratejik öneme sahip Güney Çin Denizi'nin bir parçası olarak görülüyor.