ABD’nin yeni nesil F-47 savaş uçağı üretim aşamasına geçti

ABD Hava Kuvvetleri, ilk F-47 Yeni Nesil Hava Üstünlüğü (NGAD) konseptindeki savaş uçağı üretiminin başladığını ve 2028’de ilk uçuşunu gerçekleştirmesinin beklendiğini açıkladı. Uçağın üretimine dair duyuru, ABD Hava Kuvvetleri Komutanı General David Allvin tarafından yapıldı.

Mart ayında NGAD (Next-Generation Air Dominance) için mühendislik ve üretim geliştirme sözleşmesinin imzalanmasının ardından gelen bu açıklama, uzun süredir dönüştürücü olarak nitelendirilen programın konseptten üretime hızlı geçişini gözler önüne seriyor. Aynı ay Boeing F-47 uçağına geçiş süreci, ABD Başkanı Donald Trump tarafından ilan edilmişti.

F-47’nin tasarımındaki zamanlama kritik önem taşıyor. Uçak, yoğun savunmalı hava sahalarına derinlemesine operasyon yapacak şekilde geliştirilirken, insan ve otonom sistemlerden oluşan karma savaş birimlerinde bir ağ düğümü olarak görev yapacak. Bu gelişme, hem operasyonel hem de endüstriyel açıdan doğrudan sonuçlar doğuruyor.

F-47: Geleceğin hava üstünlüğü için tasarlanan uçak

F-47, NGAD programının merkezi unsuru olarak tasarlandı. Gelişmiş gizlilik (stealth) özellikleri, geniş operasyonel menzil ve yapay zekâ destekli karar verme yetenekleriyle yoğun tehdit ortamlarında görev yapabilecek.

F-22’nin neredeyse iki katı menzile sahip olacak olan uçak, 1.000 milden fazla bir savaş yarıçapıyla derin savunma ağlarını aşabilecek ve İnsansız Savaş Uçakları ile operasyonları koordine edebilecek.

Boeing, ana yüklenici olarak, sözleşmenin verilmesinin ardından ilk prototipin üretimine başlamış durumda. Bu da ABD Hava Kuvvetleri’nin prototip üretimini hızlandırma ve erken dönemde yeni nesil hava stratejisine bilinçli bir geçişi simgeliyor.

Önceki programlardan alınan dersler

F-47, önceki savaş uçağı programlarından edinilen deneyimlerin bir evrimini temsil ediyor.

Meşhur F-22 savaş uçağı, benzersiz hava üstünlüğü sağlasa da yüksek maliyetler nedeniyle üretimi sınırlı kaldı. F-35 ise uluslararası işbirlikleri ve seri üretimle uygun maliyet hedeflese de gecikmeler ve bakım sorunları yaşadı.

NGAD programı, bu deneyimleri birleştirerek hayatta kalabilirlik ve menzil açısından eşsiz bir platform sunmayı hedefliyor, aynı zamanda sistemler arası bir ağın parçası olarak tasarlanıyor. Ancak programın iddiası, maliyet, ölçeklenebilirlik ve uzun vadeli bakım sorularını yeniden gündeme getiriyor.

Stratejik önemi büyük

Boeing F-47 savaş uçağı, özellikle Hint-Pasifik bölgesinde büyük güç çatışmaları senaryolarına hazırlık anlamında Washington’un kararlılığını yansıtıyor.

Uzun menzili ve insansız sistemlerle entegre operasyon yeteneği, Çin’in artan hava savunma kapasitesine karşılık olarak tasarlandı ve olası bir Tayvan krizinde güvenilir seçenekler sunmayı hedefliyor.

Üretimin hızla başlatılması, ABD Hava Kuvvetleri’nin hava üstünlüğünün zayıflamasına izin vermeyeceği mesajını hem müttefiklere hem de rakiplere iletiyor.

Tarihi maliyetler ve bütçe gereksinimi

Boeing F-47, ABD tarihinin en yoğun maddi kaynak gerektiren savaş uçağı programlarından biri olma yolunda ilerliyor. Çünkü birim maliyetinin 170 ila 300 milyon dolar arasında olması bekleniyor.

Savunma Bakanlığı bütçe sunumları, geliştirme aşamasının en az 2030 mali yılına kadar süreceğini ve kongre desteği ile endüstriyel taahhüt gerektireceğini doğruluyor. Boeing’in mevcut sözleşmesi mühendislik ve üretim geliştirmeyi kapsıyor; daha geniş çaplı üretim sözleşmeleri on yılın ilerleyen dönemlerinde verilmesi planlanıyor.

Yaklaşık 185 adet uçağı kapsayacak filo ve çeşitli insansız sistemlerle birlikte programın ABD savunma harcamaları üzerinde önemli bir mali yük oluşturacağı öngörülüyor.

Tasarımdan üretime: Yeni yaklaşım

F-47 programında tasarımdan donanıma geçiş sadece teknik bir başarı değil, ABD’nin yüksek teknolojiye dayalı savunma alımlarına yaklaşımında bir değişimi de simgeliyor.

Erken üretimle birlikte ABD Hava Kuvvetleri, daha uzun ve maliyetli bir geliştirme süresini kabul ederek operasyonel testleri hızlandırmayı ve riskleri erken azaltmayı hedefliyor. Program, ABD’nin teknolojik üstünlüğünü sürdürebilmesinin yanı sıra maliyet ve kuvvet yapısı gereksinimlerini dengeleyip dengeleyemeyeceğini gösterecek önemli bir sınav olacak.

Gözlemciler için F-47’nin gelişimi, erken ivmenin sürdürülebilir bir filo oluşturup oluşturamayacağını ve geleceğin hava savaşını şekillendirip şekillendiremeyeceğini gösterecek.