ReklamABD-İran hattında kritik mutabakat: Hürmüz Boğazı yeniden açılıyor
Hürmüz Boğazı anlaşması ateşkesi 60 gün uzatıyor, ABD uçakları Avrupa’ya sevk edildi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın varıldığını açıkladığı mutabakat zaptının, İran ile yürütülen gerilimde geçici bir rahatlama sağlayacak kritik adımlar içerdiği bildirildi. Anlaşma kapsamında ateşkesin 60 gün uzatılması ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden uluslararası deniz trafiğine açılması öngörülüyor.
Axios’un aktardığı bilgilere göre, taraflar arasında sağlanan uzlaşı, yalnızca çatışmasızlık süresinin uzatılmasını değil, aynı zamanda bölgedeki enerji ve ticaret akışını doğrudan etkileyen düzenlemeleri de kapsıyor.
ABD askeri hareketliliği dikkat çekti
ABD Hava Kuvvetlerine ait uçakların anlaşma hazırlıkları kapsamında Avrupa’ya hareket ettiği öne sürüldü. İddiaya göre dört adet C-17 nakliye uçağı, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in İran ile olası bir anlaşmanın imzalanması için Cenevre’ye gerçekleştireceği ziyarete yönelik hazırlıklar çerçevesinde konuşlandırıldı.
Söz konusu gelişme, Trump’ın Washington ile Tahran’ın “büyük bir uzlaşmaya” vardığını ve anlaşmanın kısa süre içinde imzalanabileceğini açıklamasının ardından gündeme geldi.
Hürmüz Boğazı’nda trafik normale dönüyor
Mutabakata göre, Hürmüz Boğazı’ndan geçen deniz taşımacılığının 30 gün içerisinde savaş öncesi seviyelere ulaşması hedefleniyor. ABD’nin bu stratejik su yoluna yönelik uyguladığı ablukanın da kaldırılması planlanıyor.
Söz konusu adımın, küresel enerji piyasaları açısından kritik öneme sahip olduğu değerlendiriliyor. Boğazın yeniden açılmasıyla birlikte petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatında önemli bir artış bekleniyor.
Yaptırımlarda geçici gevşeme ve nükleer başlık
ABD’li yetkililerin verdiği bilgilere göre, anlaşma kapsamında İran’a yönelik bazı yaptırımların da geçici olarak kaldırılması öngörülüyor. Bu çerçevede Tahran yönetiminin 60 gün boyunca petrol ihracatı gerçekleştirebilmesine imkân tanınacak.
Taslak metinde ayrıca İran’ın nükleer silah geliştirmeyeceğini taahhüt etmesi ve zenginleştirilmiş uranyum stokuna ilişkin kaygıları gidermesi beklentisi yer alıyor. Nükleer programa ilişkin daha kapsamlı ve kalıcı düzenlemelerin ise ayrı bir anlaşmaya bırakılması planlanıyor.
Diplomatik süreç ve Türkiye vurgusu
Mutabakat taslağının, Katar’ın arabuluculuğunda yürütülen temaslar sonucu şekillendiği ve görüşmelere ABD tarafında üst düzey isimlerin de dahil olduğu ifade ediliyor.
Anlaşmanın “İslamabad Anlaşması” adıyla anılmasının beklendiği belirtiliyor. İran Dışişleri Bakanlığı, önerilen anlaşmaya ilişkin henüz nihai kararın verilmediğini açıkladı.
Öte yandan Trump, anlaşma sürecine katkıları nedeniyle Türkiye’yi överek Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüştüğünü ve Ankara’nın desteğini “harika” olarak nitelendirdi.
Geçici nitelik taşıyan mutabakatın sahadaki uygulanabilirliği ve tarafların taahhütlere ne ölçüde bağlı kalacağı ise önümüzdeki süreçte yakından izlenecek.
ReklamYükleniyor...
