Ukrayna menşeli olduğu düşünülen İDA, Yunan karasularında ortaya çıktı

Reklam

Yunanistan’ın batı kıyılarında balıkçılar tarafından bulunan patlayıcı yüklü bir insansız deniz aracı (İDA), ülkede güvenlik tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı.

İyon Denizi’nde tespit edilen ve Ukrayna yapımı Magura V3 olduğu değerlendirilen İDA, Yunan askerleri tarafından etkisiz hale getirildi. Ancak yayınlanan fotoğraflar, bulunan aracın daha çok Magura V5'e benzediğini gösteriyor.

Yetkililerin açıklamalarına göre İDA, Lefkada'daki Ducato Burnu yakınlarındaki bir kıyı mağarasında balıkçılar tarafından fark edildi. Balıkçıların ifadesine göre, İDA'nın motoru hala çalışıyordu.

Söz konusu İDA, antenler ve iletişim sistemleri de dahil olmak üzere modern ekipmanlarla donatılmıştı ve bu durum balıkçılarda endişelere yol açtı. Balıkçılar daha sonra İDA'yı Vasiliki limanına çekti ve orada Yunan Sahil Güvenliğine teslim etti. Yunan bomba imha ekipleri, araç üzerindeki detonatör ve bataryayı söktü.

Yunan basınında yer alan bilgilere göre Magura tipi İDA’nın yaklaşık 100 kilogram patlayıcı taşıdığı belirtildi. Bu nedenle Yunan askeri yetkililer, Astakos açıklarında kontrollü bir patlatma gerçekleştirilmesi talimatını verdi. Olayın ardından Yunan silahlı kuvvetlerine bağlı uzman ekiplerin, aracın menşei ve görev amacıyla ilgili inceleme başlattığı bildirildi.

Ukrayna tarafı ise Ukrayna kıyılarından binlerce kilometre uzakta gerçekleşen bu saldırıdan sorumlu olduğuna dair haberler hakkında henüz bir açıklama yapmadı.

Olası senaryolar araştırılıyor

Yunan gazetesi Ta Nea’ya göre İDA'ya dair üzerinde durulan ihtimallerden biri, yaklaşık 700 kilometre menzile sahip olduğu belirtilen İDA’nın nakliyat sırasında denize düşmüş olması.

Bir diğer ihtimal ise aracın Akdeniz’deki Rus gemilerini hedef almak üzere kullanıldığı ancak operatörüyle bağlantısını kaybettiği yönünde.

Magura V5

Devlet yayın kuruluşu ERT ise İDA’nın yerleşik GPS sistemine sahip olduğunu, kötü hava koşullarının sistemi etkilemiş olabileceğini ve aracın bulunduğunda sensörlerinin hasarlı durumda olduğunu bildirdi.

Dendias olayı geçiştirdi, muhalefetten hükümete eleştiri geldi

Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias ise olayın önemini küçümseyen açıklamalarda bulundu. Dendias, “Ne olduğunu ve içinde ne bulunduğunu bildiğimiz için endişe edecek bir durum yok” dedi. Bakan Dendias ayrıca hükümetin, donanmanın gelişmiş İDA ve anti-drone sistemleriyle donatılmasını sağlayacak politikalar yürüttüğünü ifade etti.

Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias

Olay, Yunanistan’da deniz güvenliği ve yeni nesil savaş teknolojilerine karşı hazırlık seviyesi konusunda tartışmalara yol açtı. Muhalefetin savunma sözcüsü Michalis Katrinis, “Ne yazık ki tüm Yunan halkı ülkenin 'çitsiz üzüm bağı' olduğunu görüyor” ifadelerini kullandı. (Çitsiz üzüm bağı: Yunancada girip çıkanın belli olmadığı yer anlamına gelir, bizdeki Yolgeçen hanı deyimi ile aynıdır)

Yunanistan Komünist Partisi ise yayımladığı açıklamada, Ukrayna İDA’sının Yunan karasularında ne amaçla bulunduğunu sorguladı. Açıklamada, “Yunan hükümeti bu aracın hangi operasyon planının parçası olduğunu biliyor muydu?” sorusu yöneltildi.

Rusya’ya yakın çizgideki milliyetçi siyasi kesim de olayı “bilinçli bir askeri provokasyon” olarak değerlendirdi.

Yunanistan-Ukrayna iş birliği gündemde

Ukrayna, 2022’de başlayan savaşın ardından Karadeniz’de Rus savaş gemileri, tankerler ve deniz üslerine yönelik saldırılarda yoğun şekilde İDA kullanmıştı.

Mart ayında Moskova, Libya ile Malta arasında Akdeniz’de seyreden yaptırım altındaki bir Rus LNG tankeri Arctic Metagaz'ın Ukrayna’ya ait “insansız deniz araçlarıyla” hedef alındığını iddia etmişti.

Rus LNG tankeri Arctic Metagaz

Öte yandan Yunanistan ile Ukrayna, Kasım ayında İDA üretimi konusunda ortak iş birliği anlaşması imzaladı. Anlaşma kapsamında Atina yönetiminin Ukrayna teknolojisine erişim sağlaması planlanıyordu. Ancak Kathimerini gazetesinin kısa süre önce yayımladığı haberde, Kiev yönetiminin bu sistemlerin askerî operasyonlarda kullanımına veto hakkı talep ettiği öne sürüldü.

Haberde, Ukrayna’nın bu talebi Türkiye ile Yunanistan arasındaki uzun süredir devam eden gerilim nedeniyle gündeme getirdiği iddia edilmişti. Ayrıca Yunan medyası, Kiev yönetiminin  Ankara ile ilişkileri zedelememek konusunda önceliklere sahip olmasının Atina'da hayal kırıklığı yarattığını iddia ediyor.