Somali Pakistan ile 24 adet JF-17 savaş uçağı alımı için masada

Somali, hava kuvvetlerini yeniden yapılandırmak amacıyla Pakistan ile JF-17 savaş uçağı tedariki için üst düzey görüşmelere başladı. Toplamda 24 adet uçağı kapsayan yaklaşık 900 milyon dolarlık bu paket, ülkenin modern savunma kapasitesini inşa etme yolundaki Soğuk Savaş'tan bu yana en kapsamlı girişimi olarak öne çıkıyor.

Modernizasyon sürecinde Blok III tercihi

Mogadişu yönetimi ile Pakistanlı yetkililer arasındaki müzakereler, platformun en güncel versiyonu olan JF-17 Block III varyantı üzerine yoğunlaşıyor. Pakistan Havacılık Kompleksi ve Çinli AVIC Chengdu tarafından ortaklaşa geliştirilen jetler için yürütülen pazarlıklar; pilot eğitimi, modern mühimmat entegrasyonu ve uzun vadeli lojistik destek gibi unsurları da içeriyor. Bu hamle, Somali'nin onlarca yıldır dış ortakların insansız hava araçları ve gözetleme sistemlerine dayalı olan savunma yapısını, konvansiyonel hava gücüyle destekleme stratejisinin bir parçası olarak görülüyor.

Silah ambargosunun kalkması süreci hızlandırdı

Somali ordusunun modernizasyon takvimi, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin Aralık 2023’te Mogadişu üzerindeki silah ambargosunu tamamen kaldırmasıyla yeni bir ivme kazandı. Ambargonun sona ermesi, ileri teknoloji savunma sistemlerinin ithalatının önünü açarken; Afrika Birliği barış gücü misyonunun (ATMIS) yerini alacak ve 12 bin 626 personelle sınırlanan AUSSOM sürecinde Somali'nin kendi toprak bütünlüğünü sağlama sorumluluğu arttı.

Hafif ve çok rollü bir savaş uçağı olan JF-17 Thunder, 30-40 milyon dolar civarındaki birim maliyetiyle maliyet etkin bir çözüm sunuyor. Mach 1.6 hıza ve 1.350 kilometrelik harekat yarıçapına sahip olan platform, Somali’nin 637 bin kilometrekarelik geniş yüzölçümünde hızlı intikal ve etkili hava savunması sağlıyor. Uçağın Blok III versiyonunda yer alan AESA radarı ve hassas vuruş kabiliyeti, deniz devriyesi ve kara saldırı görevlerinde kritik avantaj sunuyor.

Bölgesel dengeler ve stratejik iş birliği

Savunma analistleri, Somali'nin yaklaşık 171 milyon dolar olan yıllık güvenlik bütçesini oldukça aşan 900 milyon dolarlık bu projenin finansmanında Türkiye ve Suudi Arabistan'ın desteğinin belirleyici olabileceğine dikkat çekiyor. Mogadişu'da en büyük denizaşırı askeri tesisine (Camp TURKSOM) sahip olan ve Somali ile 10 yıllık kapsamlı bir savunma ve ekonomik iş birliği anlaşması imzalayan Türkiye, ülkenin askeri yapılanmasında anahtar rol oynamaya devam ediyor.

Ayrıca, Şubat 2026’da imzalanan askeri iş birliği protokolü ile sürece dahil olan Suudi Arabistan, bölgedeki istikrarın korunması ve Kızıldeniz güvenliğinin tesisi noktasında Somali'nin kapasite artırımını destekliyor. Somali’nin bu hamleleri, Etiyopya’nın Somaliland ile yaptığı kıyı protokolü ve Aralık 2025'te İsrail'in Somaliland'ı tanımasıyla artan jeopolitik gerilimlerin ortasında, ülkenin egemenlik haklarını koruma iradesini yansıtıyor.

Daha önce Myanmar, Nijerya ve Azerbaycan gibi ülkelere ihraç edilen, Bangladeş ve Irak’ın da ilgisini çeken JF-17, Pakistan'ın küresel pazardaki etkinliğini pekiştiriyor.