Shield AI V-BAT: ABD Donanmasının kullandığı VTOL İHA EDEX’te sergileniyor

Reklam

Kahire’de düzenlenen EDEX 2025 savunma fuarında, ABD merkezli Shield AI’in dikey iniş-kalkış kabiliyetine sahip insansız hava aracı V-BAT’i standında inceleme fırsatı bulduk. Stand ziyaretimiz sırasında çektiğimiz görüntüler, sistemin sahadaki kullanım mantığını ve şirketin son geliştirmelerini yakından görmemizi sağladı.

V-BAT, pist gerektirmeyen yapısı, ağır yakıt (heavy-fuel) motoru ve tek rotorlu dikey iniş-kalkış düzeni sayesinde dar alanlarda hızlı konuşlandırılabiliyor. Başlıca teknik özellikleri şöyle:

• 11–13+ saat havada kalış süresi
• 30 dakikadan kısa sürede uçuşa hazır olma
• 90+ knot seyir hızı
• 7.5 metre kanat açıklığı
• 59 kg maksimum kalkış ağırlığı
• Ağır yakıt uyumlu motor
• Tek rotorlu VTOL mimarisi (tail‑sitter tasarım)
• Deniz ve kara platformlarına uygun kompakt yapı

Bu kabiliyet kombinasyonu, V-BAT’i özellikle uzun süreli keşif-gözetleme görevlerinde ve sınırlı alan operasyonlarında öne çıkarıyor.

Modüler gövde yapısı, EO/IR kamera, ISR sensörleri (ISR: Intelligence, Surveillance, Reconnaissance – istihbarat, gözetleme ve keşif), sinyal istihbaratı paketleri ve SATCOM entegrasyonu gibi görev yükleriyle farklı operasyonlara uyarlanabiliyor. GNSS karıştırmasının yoğun olduğu ortamlarda otonom görev icra edebilmesi, V-BAT’i özellikle deniz kuvvetleri ve kıyı devriye görevleri için etkili bir seçenek hâline getiriyor.

Sistem, ABD Donanması, Deniz Piyadeleri ve Sahil Güvenlik tarafından aktif görevlerde kullanılıyor. Özellikle gemi güvertesi gibi sınırlı alanlarda VTOL kabiliyeti sayesinde etkin bir ISR platformu olarak tercih ediliyor.

VTOL (Vertical Take-Off and Landing), yani dikey kalkış ve iniş kabiliyeti; bir İHA’nın pist veya uzun bir koşu yoluna ihtiyaç duymadan, helikopter gibi dikey yükselip iniş yapabilmesini ifade eder. Bu özellik özellikle gemi güvertesi, dar araziler, geçici üs bölgeleri ve pist altyapısının olmadığı sahalarda büyük avantaj sağlar.

Shield AI’nin resmi açıklamalarına göre V-BAT, yalnızca bu yıl 1 milyar dolardan fazla uyuşturucu yakalanmasına katkı sağladı. ABD Sahil Güvenliği 4,5 milyon mil karelik dev bir sorumluluk alanını kontrol ediyor ve bu geniş sahayı insanlı platformların tek başına kapsaması mümkün değil. V-BAT, uzun havada kalış süresi ve geniş menzili sayesinde bu açığı kapatan kritik bir unsur olarak görev yapıyor.

Sahil Güvenlik Robotik ve Otonom Sistemler PEO’sunun ifadesiyle V-BAT, “yaklaşık 1.000 deniz mili menzile ulaşabilen ve tek başına 10 kesicinin yapacağı işi yapabilen” bir insansız hava aracı. Bu nedenle sistem, ABD’nin deniz devriyesi operasyonlarında çarpan etkisi yaratan platformlardan biri olarak değerlendiriliyor.

Türkiye’de VTOL sınıfında çalışmalar bulunuyor. HAVELSAN’ın BAHA sistemi güvenlik görevleri için geliştirilen, dikey iniş-kalkış kabiliyetine sahip yerli bir çözüm. Baykar’ın Bayraktar VTOL platformu ise test ve geliştirme süreçleri devam eden bir sabit kanat VTOL konsepti olarak öne çıkıyor. Her iki sistem de bu alandaki yerli yeteneklerin artmaya başladığını gösteriyor ancak V-BAT’in ağır yakıt motoru, uzun havada kalış süresi ve deniz platformlarına uygun modüler ISR yapısı gibi daha geniş bir görev kombinasyonunu hedefleyen farklı bir kategoriye hitap ediyor.