Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov ve ABD Dışişleri Bakanı Rubio telefonda görüştü

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile, iki ülke liderleri Vladimir Putin ve Donald Trump arasında 16 Ekim’de yapılan telefon görüşmesinin ardından sürecin devamına ilişkin önemli bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi.

Rusya Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, Lavrov ve Rubio’nun görüşmesinin, “yapıcı ve pragmatik bir atmosferde” geçtiği bildirildi. Açıklamada, “Taraflar, Putin ve Trump’ın 16 Ekim’de gerçekleştirdikleri telefon görüşmesinde üzerinde mutabık kaldıkları hususların uygulanmasına yönelik olası somut adımları değerlendirdi” ifadesine yer verildi.

Açıklamaya göre iki bakan, Rusya ile ABD arasında doğrudan diyalog kanallarının yeniden güçlendirilmesi, stratejik istikrar, bölgesel güvenlik, Ukrayna’daki durum ve Avrupa-Atlantik bölgesindeki güvenlik dengesi gibi başlıca konuları ele aldı. Görüşmede ayrıca, Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de yapılması planlanan Putin-Trump buluşmasının hazırlık süreci de detaylı biçimde gündeme geldi.

Putin-Trump görüşmesine diplomatik zemin hazırlanıyor

Lavrov ve Rubio’nun temasının, iki liderin Budapeşte’de gerçekleştirmesi planlanan yüz yüze görüşme için diplomatik altyapıyı oluşturma amacı taşıdığı bildiriliyor. Rusya Dışişleri Bakanlığı, bu temasların yüksek düzeyli diyalog için güven artırıcı bir adım olduğunu vurguladı.

Lavrov’un, görüşmede iki ülke arasındaki ilişkilerin son yıllarda gerilimli bir seyir izlediğini ancak yapıcı bir diplomasiyle karşılıklı güvenin yeniden inşa edilebileceğini ifade ettiği belirtildi.

ABD Dışişleri Bakanı Rubio’nun ise, Washington yönetiminin krizlerin çözümünde diplomatik yöntemleri önceliklendirdiğini ve Putin-Trump görüşmesinin sonuç odaklı olmasını arzu ettiklerini dile getirdiği aktarıldı.

Her iki tarafın da, önümüzdeki haftalarda müzakere heyetlerinin belirlenmesi, görüşme gündeminin hazırlanması ve toplantı tarihinin netleştirilmesi konularında çalışma yapılması konusunda anlaştıkları bildirildi.

Ukrayna krizi ve güvenlik başlıkları ön planda

Lavrov ve Rubio’nun görüşmesinde, Ukrayna’daki çatışmaların durdurulması, ateşkesin sağlanması ve barış sürecine dönüşün koşulları da ele alındı.

Rusya tarafı, Ukrayna krizine kalıcı bir çözüm bulunmasının “Batı’nın güvenlik endişeleriyle değil, sahadaki gerçeklerle ve tarafsız bir diplomasiyle” mümkün olabileceğini vurguladı.

ABD tarafı ise, “Ukrayna’nın egemenliği ve toprak bütünlüğünün korunması gerektiği” yönündeki tutumunu yinelerken, “çatışmaların diplomatik yollarla sona erdirilmesi gerektiği” mesajını iletti.

Lavrov’un, görüşmede “Rusya’nın diyaloğa açık olduğunu ancak tek taraflı yaptırımların kaldırılmadan sürecin hızla ilerlemeyeceğini” belirttiği; Rubio’nun ise “ABD’nin, müzakerelerin ilerlemesi durumunda bazı alanlarda esneklik gösterebileceği” yönünde sinyaller verdiği iddia edildi.

Kremlin: Görüşme ertelenmemeli

Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, Putin ve Trump’ın Budapeşte’de bir araya gelme konusunda mutabık kaldıklarını hatırlatarak, “Görüşmenin ertelenmemesi gerektiği yönünde her iki taraf arasında ortak bir anlayış mevcut.” ifadelerini kullanmıştı.

Peskov, iki liderin görüşmesinin “yaklaşık iki hafta içinde veya biraz daha sonra” gerçekleştirilebileceğini belirterek, hazırlık sürecinin Lavrov ve Rubio’nun yürüttüğü temaslarla eşgüdümlü ilerlediğini kaydetmişti.

“İki lider kararlılık gösteriyor”

Rusya Dışişleri Bakanlığı kaynakları, Lavrov-Rubio görüşmesinin, “iki ülke arasında uzun süredir donuk olan diplomatik kanalların yeniden işler hale gelmesi açısından” önemli bir dönüm noktası olabileceğini ifade etti.

Kaynaklar, “Putin ve Trump, görüşmenin yapılması konusunda güçlü bir irade ortaya koydu. Şimdi teknik ve diplomatik düzeyde hazırlıkların hızla tamamlanması gerekiyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Budapeşte buluşması küresel dengeleri etkileyebilir

Uzmanlar, Putin-Trump görüşmesinin yalnızca ikili ilişkiler açısından değil, Ukrayna’daki savaşın geleceği, Avrupa güvenlik mimarisi ve küresel güç dengeleri açısından da belirleyici olabileceğini vurguluyor.

Görüşmenin, NATO-Rusya ilişkilerinden enerji arz güvenliğine, stratejik silah kontrolü müzakerelerinden yaptırımların geleceğine kadar geniş bir gündeme sahip olması bekleniyor.

Her iki tarafın da görüşme hazırlıklarını yoğunlaştırdığı bu süreçte, Lavrov-Rubio hattında kurulan iletişimin, liderler düzeyindeki zirvenin başarısı için “ön hazırlık niteliği taşıyan kritik bir adım” olduğu değerlendiriliyor.