İspanya-İsrail gerilimi, Sebte’deki göçmen krizine taşındı

İspanya’nın Kuzey Afrika’daki toprağı Sebte’de yaşanan kitlesel düzensiz göç hareketi, Madrid ile Tel Aviv arasındaki diplomatik gerilimi yeniden gündeme taşıdı. İsrail’in Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Danny Danon, göç krizinin ardından İspanya yönetimini hedef alan bir paylaşım yaptı.

Danon, İsrail’i eleştirmek için hiçbir fırsatı kaçırmadığını savunduğu İspanya’nın kendi göç politikası nedeniyle Sebte’de olağanüstü hâl ilan ettiğini belirtti.

İspanya’nın İsrail’e yönelik eleştirilerde bulunmadan önce Afrika’da neden “sömürge bölgeleri” bulundurduğunu açıklaması gerektiğini ileri süren Danon, Sebte ve Melilla’nın statüsünü gündeme getirdi.

İspanyol bakandan dikkat çeken yanıt

İspanya Ulaştırma Bakanı Óscar Puente, Danon’un paylaşımını alıntılayarak, “Her şey oldukça netleşmeye başlıyor.” karşılığını verdi. Puente doğrudan İsrail’i göç dalgasını düzenlemekle suçlamadı. Ancak açıklaması, İsrail’in krizden haberdar olduğu veya Fas üzerinden İspanya’ya baskı uyguladığı yönündeki iddiaların İspanyol kamuoyunda yayılmasına neden oldu.

Rufián, Fas’ı “şantaj” yapmakla suçladı

Katalan Cumhuriyetçi Solu Meclis Grup Sözcüsü Gabriel Rufián, krizin asıl sorumlusu olarak Fas yönetimini gösterdi.

Rufián, Fas’ın göçmenleri İspanya üzerinde baskı aracı olarak kullandığını savunarak Rabat yönetiminin ABD ve İsrail’in çıkarları doğrultusunda hareket ettiğini ileri sürdü.

Bazı İspanyol yorumcular da İsrail ile Fas arasındaki askerî ve siyasi ilişkileri hatırlatarak göç hareketinin zamanlamasının araştırılması gerektiğini belirtti. Bu değerlendirmeler siyasi iddia niteliğinde bulunuyor ve bağımsız kanıtlarla doğrulanmış değil.

Madrid kaçakçılık ağlarını işaret ediyor

İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, kitlesel geçişlerden insan kaçakçılığı şebekelerini ve sosyal medyada yayılan yanıltıcı bilgileri sorumlu tuttu.

İspanyol makamlarına göre, Yüksek Mahkemenin denizde yakalanan göçmenlerin doğrudan Fas’a gönderilmesini sınırlandıran kararı, “Sebte’ye ulaşanların sınır dışı edilemeyeceği” şeklinde yanlış anlatıldı. Kaçakçılık şebekelerinin de bu bilgiyi kullanarak binlerce kişiyi harekete geçirdiği değerlendiriliyor.

Bazı uzmanlar ise Fas’ın sınır kontrollerini siyasi baskı aracı olarak gevşetmiş olabileceğini öne sürüyor. Madrid’in Cezayir ile yakınlaşması ve Batı Sahra meselesi, İspanya-Fas ilişkilerindeki diğer gerilim başlıkları arasında bulunuyor.

İspanya ile İsrail arasındaki ilişkiler gergin

İspanya, Gazze’deki saldırılar nedeniyle İsrail’e karşı Avrupa’daki en sert tutumlardan birini benimsedi. Madrid yönetimi Filistin Devleti’ni tanırken İsrail’e yönelik silah ambargosu ve çeşitli yaptırım kararları aldı. İsrail hükümeti ise İspanya’nın tutumunu sert sözlerle eleştirdi. Sebte krizi sonrasında yaşanan karşılıklı açıklamalar, iki ülke arasındaki gerilimin göç ve sınır güvenliği tartışmalarına da taşındığını gösterdi.