İran, Şahid-107 kamikaze İHA’yı tanıttı

İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) Hava-Uzay Kuvvetleri, 16 Haziran 2025 tarihinde yeni nesil Şahid-107 intihar tipi insansız hava aracını (İHA) kamuoyuna tanıttı.

Tasnim, Fars ve Mehr gibi İran devlet ve yarı resmi medya kuruluşlarında yayımlanan haberlere göre, bu gelişme, 13 Haziran’da başlayan İran-İsrail çatışmaları sırasında duyuruldu. Şahid-107’nin, özellikle yüksek değerli hedeflere karşı nokta vuruşu yapabilen yeni bir dolanan mühimmat olarak geliştirildiği belirtiliyor.

İsrail, 17 Haziran’da Tahran’ın batısındaki Tebriz dahil olmak üzere çeşitli noktalarda füze ve İHA üretim tesislerine hava saldırısı düzenledi. Aynı gün, IRGC ve İran Ordusu'nda üst düzey görev yapan Tümgeneral Ali Şadmani’nin suikast sonucu öldürüldüğü bildirildi. İran makamları ise Elburz ve İsfahan eyaletlerinde Mossad bağlantılı olduğu iddia edilen kişileri tutukladı ve Tahran’daki Şehr-i Rey bölgesinde şüpheli bir İHA atölyesini kapattı. Aynı gün Şahid-107 tanıtıldı.

Şahid-107’nin genel özellikleri ve operasyonel kullanımı

Şahid-107, sessiz piston motoru, 2,5 metre uzunluğunda gövdesi ve yaklaşık 3 metre kanat açıklığı ile öne çıkıyor. Görsellere göre dikdörtgen kanatlar, hassas yönlendirme sistemleri ve düşük radar izi maksatlı yapısıyla dikkat çekiyor.

Gövde yapısının Şahid-101 modeline dayandığı, benzer motor ve aerodinamik tasarımı paylaştığı aktarılıyor. İran kaynakları, 1.500 kilometreden fazla menzile sahip olduğunu iddia ederken, resmi teknik dokümantasyon henüz yayımlanmış değil. Bazı savunma kaynaklarına göre, kompozit malzeme kullanımı ve içten pervane yerleşimi, benzer İHA’lara kıyasla akustik tespit riskini %75’e kadar düşürüyor.

Şahid-107, İran’ın geniş İHA yelpazesi içinde, Şahid-136 gibi sürü saldırısı odaklı sistemlerden farklı olarak, nokta hedeflere yönelik operasyonlar için tasarlandı. İran kaynakları, yeni İHA’nın canlı görüntü aktarımı yapabilen bir kameraya sahip olduğunu belirtiyor. Bu sayede hem keşif hem de saldırı işlevlerini tek platformda birleştirdiği aktarılıyor.

İsrail’in Arrow-3 hava savunma sistemine yaklaşan ve Şahid-107’ye benzeyen bir İHA’ya ait görüntüler İran medyasında yayımlandı ama bu görüntülerin doğruluğu bağımsız kaynaklarca teyit edilmedi.

İlk olarak Şahid-107’nin Gerçek Vaat 3 (Operation True Promise 3) isimli misilleme operasyonunda kullanıldığı ileri sürüldü. Analistlere göre, sürü tipi İHA’larla hava savunma sistemlerinin yerini tespit edip, Şahid-107 ile doğrudan hedefleme ve yönlendirme mümkün hale gelebilir. Platform, geri dönüş yapmayan, tek kullanımlık ama gelişmiş keşif ve tespit kabiliyetine sahip yeni nesil bir çözüm sunabilir.

Şahid-107 geçtiğimiz yıl adından söz ettirmişti

Uluslararası basında daha önce çıkan haberlerde, İran’ın Şahid-107 modelini Rusya’ya Ukrayna savaşı için teklif ettiği belirtilmişti.

Sky News’is Ocak 2024 tarihli haberine göre, yaklaşık 2 milyon dolar değerinde birkaç birimlik bir sevkiyat gerçekleştirildi ve bu İHA’lar özellikle HIMARS gibi yüksek değerli ABD sistemlerini hedef alacak şekilde modifiye edildi.

Haberde ayrıca, Şahid-107 ve Şahid-136’nın İran’ın merkezinde bulunan bir hava üssünde Rus ve İranlı ekipler tarafından ortak test edildiği öne sürülmüştü.

Ukraynalı yetkililer, bu yeni İHA’nın Patriot gibi yüksek maliyetli savunma sistemlerini tüketmeye yönelik yeni bir tehdit dalgası başlatabileceği yönünde endişelerini dile getirdi. Sky News’a konuşan bir Ukrayna güvenlik yetkilisi, Şahid-107’nin varlığını muhtemel olarak değerlendirdi ve Rusya’nın İran İHA teknolojisine giderek daha fazla bağımlı hale geldiğini vurguladı. Aynı kaynak, Tataristan’daki Rus tesislerinde yılda 4 bin adede kadar Şahid-136 üretilebileceğini ve bu kapasitenin Eylül 2025’e kadar ulaşılmasının planlandığını belirtti.

İran’ın kısa menzilli balistik füzeleri Rusya’ya vermeye hazırlandığına dair bilgiler de aynı dönemde basına yansıdı. ABD’li yetkililere dayandırılan haberlere göre, Fatih ve Ebabil serisi gibi 300 kilometre üzeri menzile sahip füzelerin transferi için anlaşmaların imzalandığı ve sevkiyat hazırlıklarının sürdüğü ifade edildi.