ABD, gecikmeli CH-53K programı için Sikorsky ile yeni anlaşma imzaladı

ABD Savaş Bakanlığı, CH-53K King Stallion ağır yük helikopterlerinin üretimi için şimdiye kadarki en kapsamlı sözleşmelerden birine imza attı. Geliştirme süreci yıllar süren bu platform, 92 helikopterlik yeni siparişle birlikte seri üretim aşamasına geçiyor.

Maliyeti 10,3 milyar dolar olan anlaşmada Lockheed Martin’in bir iştiraki olan Sikorsky, helikopterlerin yanı sıra çeşitli program destek hizmetleri de sunacak.

En büyük üretim paketi

Bu sözleşme, CH-53K programı için şimdiye kadar yapılan en büyük üretim paketi olma özelliğini taşıyor. Helikopterler Lot 9’dan Lot 13’e kadar olan üretim dilimlerini kapsıyor. Sözleşme sabit fiyat teşvikli ve kesin sabit fiyatlı yapısıyla dikkat çekiyor. Bu sayede hem hükümet hem de şirket için maliyet, performans ve takvim açısından ortak bir sorumluluk sistemi kurulmuş oluyor.

CH-53K üretimi, daha önce imzalanan küçük ölçekli sözleşmelerle temellendirilmişti. Temmuz 2024’te 21 helikopter için 120,3 milyon dolarlık, Şubat 2025’te ise Lot 10 için 232,45 milyon dolarlık tedarik sözleşmeleri imzalanmıştı. Bu ön hazırlıklar, tedarik zincirlerini sabitleyerek bugünkü büyük çaplı anlaşmanın önünü açtı.

CH-53K, eski modelin yerini alıyor

CH-53K, 1980’lerden beri kullanılan CH-53E Super Stallion helikopterlerinin yerini alacak şekilde geliştirildi. Sikorsky, 2006 yılında programın geliştirme sözleşmesini aldı. İlk test uçuşu 2015’te gerçekleşti. Ancak dişli kutusu arızaları ve dijital uçuş sistemi entegrasyonu gibi teknik zorluklar nedeniyle program gecikmeler yaşadı. 2021’de operasyonel test süreci başladı. ABD Donanması, 2022’de tam oranlı üretime onay verdi.

Gelişmiş motor ve kontrol sistemleri

CH-53K, üç adet General Electric T408-GE-400 motorla çalışıyor. Her motor 7.500 şaft beygir gücü üretiyor. Bu, önceki CH-53E modeline kıyasla önemli bir güç artışı anlamına geliyor. Helikopter, gelişmiş kompozit rotor paletleri, dijital uçuş kontrol sistemi (fly-by-wire) ve entegre bakım izleme sistemi ile donatıldı. Bu özellikler, pilotların iş yükünü azaltıyor ve bakım maliyetlerini düşürüyor.

CH-53K’nın maksimum kalkış ağırlığı 88.000 pound. Harici olarak 36.000 poundluk yükü 110 deniz mili uzaklığa taşıyabiliyor. Bu özellik, özellikle Zırhlı Taktik Tekerlekli Araç (JLTV) gibi ağır ekipmanların taşınması için büyük avantaj sağlıyor.

Çok amaçlı kullanım: Savaş ve insani yardım

Helikopterin iç kabini 30 tam teçhizatlı askeri taşıyabiliyor. Ayrıca afet yardımı ve insani operasyonlarda da görev alacak. Harici yük sistemi, bir mürettebatın tek başına yükleri kontrol etmesine olanak tanıyor. Bu da özellikle zor arazilerde hızlı ve etkili konuşlanmayı mümkün kılıyor.

CH-53K, ABD Deniz Piyadeleri’nin yeni harekât konsepti olan Gelişmiş Üs Harekâtları (EABO) için tasarlandı. Bu doktrin, Pasifik’teki dağınık adalara hızlı lojistik destek sağlamayı amaçlıyor. CH-53K, bir sortide zırhlı araç, topçu sistemleri ve yakıt taşıyarak birliklerin hareket kabiliyetini artırıyor.

Bu çok yıllı sözleşme, Sikorsky’nin Connecticut’taki üretim hattının devamını sağlarken, ABD savunma sanayisinde binlerce işi güvence altına alıyor. Sabit fiyat yapısı, maliyetleri düşürürken yüklenicinin daha fazla sorumluluk üstlenmesini sağlıyor. 2030’a kadar sürecek üretimin, maliyetleri düşürüp, yurt dışı müşterilerin ilgisini arttıracağı düşünülüyor. Almanya ve İsrail halihazırda CH-53K siparişi verirken, diğer NATO ülkeleri programı yakından izliyor.