ABD basını: İran’da düşürülen uçaktaki bir pilot kurtarıldı

ABD’li yetkililer, Cuma günü İran hava sahasında bir F-15E (Strike Eagle) savaş uçağının düşürüldüğünü ve uçakta bulunan iki mürettebattan birinin ABD güçleri tarafından kurtarıldığını açıkladı. CBS News’e konuşan ABD’li kaynaklar, iki kişilik mürettebata sahip uçakta diğer personelin bulunması için arama-kurtarma faaliyetlerinin sürdüğünü aktardı.

Uçağın düşürülmesine ilişkin olayın aktif çatışma ortamında gerçekleştiği, kurtarılan pilotun sağlık durumuna ve kurtarma operasyonunun detaylarına ilişkin ise resmi düzeyde ayrıntı paylaşılmadı. Yetkililer, operasyonel güvenlik gerekçesiyle bilgilerin sınırlı tutulduğunu belirtti.

İran’ın düşürme iddiası ve ilk gelişmeler

İran Devrim Muhafızları Ordusu, günün erken saatlerinde ülkenin orta kesimlerinde bir F-35 savaş uçağını hava savunma sistemleriyle vurduğunu duyurdu. Açıklamada, hedefin gelişmiş bir savaş uçağı olduğu ve müdahalenin yerli hava savunma unsurlarıyla gerçekleştirildiği ifade edildi.

İran basınında yer alan haberlerde, uçağın vurulmasının ardından pilotların fırlatma koltuklarını kullanarak uçaktan ayrıldığı ve ülke içine iniş yaptığı bilgisi paylaşıldı. Bu süreçte pilotların iniş noktalarına ilişkin farklı iddialar ortaya atılırken, sahadaki durumun netleşmediği görüldü.

Arama kurtarma faaliyetleri görüntülere yansıdı

Söz konusu süreçte İran’ın orta ve güneybatı bölgelerinde alçak irtifada uçan bir C-130 askeri nakliye uçağı ile iki Black Hawk helikopteri görüldü. Bu hava unsurları, düşen uçağın mürettebatını bulmak ve tahliye etmek amacıyla yürütülen arama-kurtarma operasyonunda görev aldı.

Arama faaliyetleri sırasında bir C-130 askeri nakliye uçağı ile iki Black Hawk helikopteri

Operasyon kapsamında hava araçlarınıngeniş bir alanda düşük irtifada tarama yaptığı, özellikle dağlık ve yerleşim dışı bölgelerde yoğunlaştığı anlaşıldı. Arama faaliyetlerinin, pilotların iniş yaptığı değerlendirilen alanlarda sürdürüldüğü ve bölgedeki askeri hareketliliğin arttığı gözlendi.

Önceki kayıplar ve dost ateşi olayı

ABD medyasına göre, çatışmaların başlangıcından bu yana ABD ordusu İran üzerinde en az 16 adet MQ-9 Reaper insansız hava aracını kaybetti. Bu kayıpların, hava savunma sistemleri ve operasyonel riskler nedeniyle meydana geldiği ifade edildi.

Kuveyt semalarında F-15'in düşme anı

Ayrıca çatışmanın erken aşamasında Kuveyt üzerinde meydana gelen bir “dost ateşi” olayında üç F-15 savaş uçağı düştü. Olayda can kaybı yaşanmazken, kazanın operasyonel koordinasyon ve tanımlama süreçlerine ilişkin tartışmaları beraberinde getirdiği değerlendirildi.

ABD’den hava üstünlüğü vurgusu sürüyor

ABD Başkanı Donald Trump, Savunma Bakanı Pete Hegseth ve üst düzey askeri yetkililer, İran’a karşı hava üstünlüğünün sağlandığını açıkladı. Açıklamalarda, İran’ın hava unsurlarının büyük ölçüde etkisiz hale getirildiği ve operasyonel kapasitesinin ciddi şekilde sınırlandığı vurgulandı.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Oramiral Brad Cooper, harekâtın beşinci haftasında ilerleme kaydedildiğini belirtti. Cooper, İran’ın hava ve füze savunma sistemlerinin büyük ölçüde devre dışı bırakıldığını ifade ederken, sahadaki son gelişmelerin operasyonel risklerin sürdüğüne işaret etti.